25. KẾT QUẢ ÁP DỤNG XÉT NGHIỆM ĐỊNH LƯỢNG AMIKACIN HUYẾT TƯƠNG TRONG GIÁM SÁT ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA XANH PÔN
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Định lượng nồng độ amikacin trong máu có ý nghĩa quan trọng trong hiệu chỉnh liều amikacin cho bệnh nhân nhằm đạt đích điều trị, hạn chế kháng thuốc và giảm độc tính trên thận.
Mục tiêu: Đánh giá hiệu quả áp dụng xét nghiệm định lượng amikacin huyết tương trong giám sát điều trị nhiễm khuẩn tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả hồi cứu trên bệnh nhân nhiễm khuẩn điều trị amikacin, được giám sát nồng độ thuốc (TDM) thông qua xét nghiệm nồng độ amikacin huyết tương từ tháng 8/2024 đến tháng 7/2025. Đánh giá hiệu quả điều trị và sự phát triển độc tính trên thận.
Kết quả: 51 bệnh nhân được đưa vào nghiên cứu, có tuổi trung vị 69 (43-93), 76,5% ≥ 60 tuổi, 56,9% nam. Kết quả nuôi cấy định danh vi khuẩn dương tính 79,2%, các chủng phổ biến gồm Klebsiella pneumoniae (42,1%), Escherichia coli (23,7%); tỷ lệ nhạy cảm với amikacin cao (trên 75%). Tỷ lệ bệnh nhân đạt mục tiêu dược động học tăng qua các lần TDM. Tỷ lệ độc tính thận 11,9%, chủ yếu ở mức nguy cơ đến tổn thương nhẹ.
Kết luận: Xét nghiệm định lượng amikacin huyết tương giúp tối ưu hóa điều trị và giảm nguy cơ độc tính, nên được triển khai rộng rãi tại các cơ sở y tế.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Amikacin, xét nghiệm định lượng thuốc, giám sát nồng độ thuốc (TDM).
Tài liệu tham khảo
[2] Smith J, Jones M. Therapeutic Drug Monitoring of Aminoglycosides: Clinical Applications and Limitations. Clinical Pharmacokinetics, 2018, 57(4): 401–414.
[3] Bộ Y tế Việt Nam. Báo cáo tình hình kháng thuốc và kiểm soát nhiễm khuẩn tại Việt Nam. 2023.
[4] Phạm Thị Hồng Phương, Đặng Quốc Tuấn. Kết quả điều trị viêm phổi và nhiễm khuẩn huyết do Klebsiella pneumoniae sử dụng amikacin có giám sát nồng độ trong máu. Tạp chí Y học Việt Nam, 2021, 509(1): 331-335.
[5] Nguyễn Thị Hải Yến, Lê Thị Mỹ. Khảo sát việc sử dụng kháng sinh amikacin tại các khoa Hồi sức tích sực, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108. Tạp chí y dược lâm sàng 108, 2023, 18 (dbv): 112-117.
[6] Steffens NA, Petreceli RR et al. Amikacin therapeutic drug monitoring: Evaluation of therapy performance and analytical techniques in a developing country setting. Clinical Biochemistry, 2025, 136.
[7] Jenkins A, Thomson AH et al. Amikacin use and therapeutic drug monitoring in adults: do dose regimens and drug exposures affect either outcome or adverse events? A systematic review. J Antimicrob Chemother, 2016 Oct, 71(10):2754-9.
[8] Jaiswal S, Agarwal A et al. Therapeutic drug monitoring of Amikacin in hospitalized patients: A pilot study. Medical Journal Armed Forces India, 2023, 79: S119-S124.
[9] World Health Organization (WHO). Global Guidelines for the Use of Aminoglycosides in Clinical Practice, 2019.
[10] Xu L, Cheng X et al. Therapeutic drug monitoring of amikacin: quantification in plasma by liquid chromatography-tandem mass spectrometry and work experience of clinical pharmacists. European Journal of Hospital Pharmacy, 2022, 29: e77- e82.