THỰC TRẠNG MỨC ĐỘ TRẦM CẢM Ở NGƯỜI BỆNH MẮC BỆNH THẬN MẠN CÓ LỌC MÁU CHU KỲ TẠI BỆNH VIỆN HỮU NGHỊ VIỆT TIỆP NĂM 2026
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Mô tả đặc điểm chung và mức độ trầm cảm ở người bệnh thận mạn có lọc máu chu kỳ tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp năm 2026.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 334 người bệnh thận mạn đang lọc máu chu kỳ. Dữ liệu được thu thập bằng bộ câu hỏi cấu trúc sẵn và thang đo trầm cảm, phân tích bằng SPSS 22.0.
Kết quả: Nhóm ≥60 tuổi chiếm 53,3%; nam 54,2%; đa số đã kết hôn (76,6%). Phần lớn có trình độ học vấn từ tiểu học đến trung học phổ thông (81,7%), phụ thuộc kinh tế (61,1%) và không có việc làm (79,0%). Thời gian mắc bệnh chủ yếu 1–5 năm (36,2%); 48,2% có ≥2 bệnh lý kèm theo. Gia đình là nguồn hỗ trợ chính (75,7%). Tỷ lệ trầm cảm chung là 72,2%, trong đó trầm cảm nhẹ 34,1%, trung bình 21,0%, trung bình–nặng 9,6% và nặng 7,5%; không trầm cảm chiếm 27,8%. Tỷ lệ các mức độ trầm cảm cao hơn được ghi nhận ở các nhóm: ≥60 tuổi, phụ thuộc kinh tế, không có việc làm và có nhiều bệnh lý kèm theo.
Kết luận: Trầm cảm phổ biến ở người bệnh mắc bệnh thận mạn lọc máu chu kỳ, chủ yếu ở mức nhẹ và trung bình. Do đó, cần sàng lọc định kỳ trầm cảm bằng PHQ-9 và tư vấn/hỗ trợ tâm lý cho nhóm nguy cơ cao.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Trầm cảm, thận mạn, lọc máu chu kỳ, hỗ trợ xã hội.
Tài liệu tham khảo
2. Lefrère, A., et al. (2025). Depression in chronic kidney disease. Nephrology Dialysis Transplantation.
3. Le Hoang Ngoc T, Le MT, Nguyen HT, et al. Patient Health Questionnaire (PHQ-9): A depression screening tool for people with epilepsy in Vietnam. Epilepsy Behav. 2021 Dec;125:108446.
4. Shanmukham B, Varman M, Subbarayan S, et al. Depression in Patients on Hemodialysis: A Dilapidated Facet. Cureus. 2022 Sep 12;14(9):e29077.
5. Ong, S.C., Butt, M.D., Malik, T. Depression in Kidney Failure Patients. In: Martin, C.R., Preedy, V.R., Patel, V.B., Rajendram, R. (eds) Handbook of the Behavior and Psychology of Disease. Springer, Cham.
6. Liu Z, Lin J, Chen Z, et al. Prevalence and risk factors of depression in rural Chinese hemodialysis patients during the COVID-19 pandemic: a multicenter cross-sectional study. Front Psychol. 2025 Apr 3;16:1565054.
7. Lilympaki I, Makri A, Vlantousi K, et al. Effect of perceived social support on the levels of anxiety and depression of hemodialysis patients. Mater Sociomed. 2016 Oct;28(5):361-365.
8. Chilcot, J., Picariello, F., & Farrington, K. (2022). Depression and clinical outcomes in CKD: do anti-depressants play a role?. Clinical Kidney Journal, 15(8), 1628–1629.