ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ CỦA PHẪU THUẬT XOAY PHỨC HỢP HÀM TRÊN - HÀM DƯỚI THEO CHIỀU KIM ĐỒNG HỒ TRONG ĐIỀU TRỊ LỆCH LẠC XƯƠNG HÀM LOẠI III TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA VẠN HẠNH
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Phẫu thuật chỉnh hình xương hàm kinh điển đôi khi không đạt thẩm mỹ tối ưu ở bệnh nhân lệch lạc xương hàm loại III có mặt phẳng khớp cắn thấp. Kỹ thuật xoay phức hợp hàm trên – hàm dưới theo chiều kim đồng hồ đã được áp dụng nhằm cải thiện một số hạn chế về thẩm mỹ trong các trường hợp có mặt phẳng khớp cắn thấp. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện có chủ yếu tập trung trên từng nhóm bệnh nhân riêng lẻ và còn hạn chế tại Việt Nam.
Mục tiêu: Đánh giá hiệu quả thay đổi mô cứng và mô mềm của phẫu thuật xoay phức hợp hàm trên - hàm dưới theo chiều kim đồng hồ trong điều trị lệch lạc xương hàm loại III.
Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu dọc hồi cứu mô tả trên 30 bệnh nhân (9 nam, 21 nữ; tuổi trung bình 25) được chẩn đoán lệch lạc xương hàm loại III, đã chỉnh nha tiền phẫu và phẫu thuật xoay MMC theo chiều kim đồng hồ. Các chỉ số trên phim sọ nghiêng được đo đạc ở thời điểm trước phẫu thuật (T1), sau phẫu thuật 1 tuần (T2) và sau phẫu thuật 6 tháng (T3) để đánh giá sự thay đổi, mô cứng được đánh giá bằng T2–T1, mô mềm bằng T3–T1.
Kết quả: Sau phẫu thuật, các chỉ số xương thay đổi có ý nghĩa thống kê (p < 0.05): góc ANB tăng, đưa về hạng I xương; góc mặt phẳng hàm dưới (MP-SN) tăng, thể hiện sự xoay hàm dưới xuống dưới và ra sau. Về mô mềm, góc mũi môi và góc đường viền mặt tăng đáng kể, giúp khuôn mặt nghiêng hài hòa hơn.
Kết luận: Phẫu thuật xoay phức hợp hàm trên - hàm dưới theo chiều kim đồng hồ là phương pháp hiệu quả trong điều trị lệch lạc xương hàm loại III, đặc biệt giúp cải thiện thẩm mỹ khuôn mặt nghiêng thông qua việc tăng độ lộ răng cửa và độ nhô tầng mặt giữa.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Lệch lạc xương hàm loại III, Phẫu thuật chỉnh hình xương hàm, Xoay phức hợp hàm trên - hàm dưới.
Tài liệu tham khảo
2. M.W. L. (1994), "Occlusal plane alteration in orthognathic surgery- part I: Effects on function and esthetics", Am. J. Orthod Dentofacial Orthop, 106(3) pp. 304-316,
3. Woo S.H., Kim Y.C., Lee J.Y. and Choi J.W. (2024), "Gearing Effect in Clockwise Rotational Orthognathic Surgery", Plast Reconstr Surg, 154 (4), pp. 745e-754e, https://doi.org/10.1097/prs.0000000000011041
4. Song F., Xu X., Li Z. and Liu X. (2025), "Stability of maxilla after segmental Le Fort I osteotomy combined with anterior maxilla clockwise rotation in patients with maxillary hypoplasia: a retrospective study", BMC Oral Health, 25 (1), pp. 809, https://doi.org/10.1186/s12903-025-06057-4
5. Reyneke J.P., Bryant R.S., Suuronen R. and Becker P.J. (2007), "Postoperative skeletal stability following clockwise and counter-clockwise rotation of the maxillomandibular complex compared to conventional orthognathic treatment", Br J Oral Maxillofac Surg, 45 (1), pp. 56-64, https://doi.org/10.1016/j.bjoms.2005.12.015
6. Proffit W.R., White R.P. and Sarver D.M. (2003), Contemporary treatment of dentofacial deformity, Mosby St. Louis, pp.
7. Reyneke J. (1998), "Surgical manipulation of the occlusal plane: new concepts in geometry", The International journal of adult orthodontics and orthognathic surgery, 13 (4), pp. 307-316,
8. Choi T.-H., Kim S.-H., Yun P.-Y., Kim Y.-K. and Lee N.-K. (2021), "Soft tissue changes after clockwise rotation of maxillo-mandibular complex in Class III patients: three-dimensional stereophotogrammetric evaluation", Journal of Craniofacial Surgery, 32 (2), pp. 612-615,