KHẢO SÁT ĐỘNG HỌC PROCALCITONIN TRÊN BỆNH NHÂN NHIỄM KHUẨN HUYẾT
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Theo dõi sự thay đổi nồng độ procalcitonin trên các bệnh nhân có và không đáp ứng với điều trị kháng sinh.
Đối tượng và phương pháp: 50 bệnh nhân được chẩn đoán nhiễm khuẩn huyết (cấy máu dương tính) điều trị nội trú tại Bệnh viện Lê Văn Thịnh, thành phố Hồ Chí Minh, từ tháng 11/2024 đến tháng 10/2025. Thiết kế nghiên cứu mô tả cắt ngang, tiến cứu. Đo nồng độ procalcitonin trên máy DxI 800 ở nhiều thời điểm khác nhau.
Kết quả: Tuổi trung bình của bệnh nhân 58,08; tỷ lệ nữ/nam = 1,7. Nồng độ procalcitonin của bệnh nhân lúc mới nhập viện 19,48 ng/ml (trung vị 3,73 ng/ml), trong đó tỷ lệ nhiễm khuẩn Gram (-) 68% và nhiễm khuẩn Gram (+) 32%. Nồng độ procalcitonin trung bình ở nhóm đáp ứng với điều trị kháng sinh tại các thời điểm 0 giờ, 24 giờ, 48 giờ, 72 giờ và 5-7 ngày sau điều trị thay đổi như sau: 15,29 ng/ml; 17,77 ng/ml; 8,31 ng/ml; 3,22 ng/ml và 0,87 ng/ml, sự khác biệt giữa các lần xét nghiệm có ý nghĩa thống kê (p = 0,001). Nồng độ procalcitonin trung bình ở nhóm không đáp ứng với điều trị kháng sinh tại các thời điểm 0 giờ, 24 giờ, 48 giờ và 72 giờ thay đổi như sau: 38,57 ng/ml; 69,68 ng/ml; 22,27 ng/ml và 17,04 ng/ml, sự khác biệt giữa các lần xét nghiệm không có ý nghĩa thống kê (p = 0,180).
Kết luận: Nồng độ procalcitonin giảm sớm trong những ngày đầu ở bệnh nhân nếu đáp ứng với điều trị kháng sinh; ngược lại, nồng độ procalcitonin giảm ít hoặc không thay đổi nhiều trên bệnh nhân không đáp ứng với điều trị kháng sinh.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Động học procalcitonin, nhiễm khuẩn huyết
Tài liệu tham khảo
[2] Nguyễn Thế Hải, Nguyễn Huy Thắng, Hoàng Văn Tường. Biến đổi nồng độ PCT huyết thanh và mối tương quan với một số yếu tố trên các bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết và sốc nhiễm khuẩn, điều trị tại Bệnh viện Quân y 4, Quân khu 4. Tạp chí Y học Quân sự, 2023 (365): 8-11. doi: 10.59459/1859-1655/JMM.266
[3] Phạm Thanh Loan và cộng sự. Khảo sát nồng độ PCT huyết thanh và kết quả cấy máu trên bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết tại bệnh viện A Thái Nguyên; Tạp chí Y học Cộng đồng, 2025, 66 (2): 24-29. doi: 10.52163/yhc.v66i2.2042
[4] Lại Thị Tố Uyên, Đinh Văn Lượng. Các yếu tố liên quan đến nồng độ PCT và CRP huyết tương ở bệnh nhân đợt cấp bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính điều trị nội trú. Tạp chí Y học Cộng đồng, 2025, .66 (2): 233.239. doi: 10.52163/yhc.v66i2.2067
[5] Nguyễn Nghiêm Tuấn. Vai trò của PCT trong chẩn đoán và điều trị nhiễm khuẩn huyết. Luận văn thạc sĩ y học, chuyên ngành Nội khoa, Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh, 2008.
[6] Assicot M, Gendrel D, Carsin H, Raymond J, Guillaud J, Bohuon C. High serum procalcitonin concentrations in patients with sepsis and infection. Lancet, 1993, 341 (8844): 515-518. doi: 10.1016/0140-6736(93)90277-n.
[7] Bone R.C. Let’s agree on terminology: definition of sepsis. Critical Care Medicine, 1991, 19 (7): 973-6. doi: 10.1097/00003246-199107000-00024.
[8] Bone R.C, Balk R.A et al. Definition for sepsis and organ failure and guidelines for the use of innovative therapies in sepsis. Chest, 1992, 101 (6): 1644-1655. doi: 10.1378/chest.101.6.1644.
[9] Lê Xuân Trường. Theo dõi kết quả điều trị nhiễm trùng huyết và choáng nhiễm trùng bằng động học của procalcitonin. Tạp chí Y học thành phố Hồ Chí Minh, 2009, 13 (Phụ bản của số 1-2009): 213-221.
[10] Lê Xuân Trường. Giá trị procalcitonin trong chẩn đoán và theo dõi đáp ứng điều trị nhiễm khuẩn huyết - choáng nhiễm khuẩn. Luận án tiến sĩ y học, Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh, 2011.