KẾT HỢP ĐÔNG - TÂY Y TRONG ĐIỀU TRỊ BỆNH GOUT VÀ VIÊM KHỚP DẠNG THẤP: TỔNG QUAN BẰNG CHỨNG

Nguyễn Quốc Hoàn1, Phan Thanh Tài2, Nguyễn Kim Vượng2
1 Trường Đại học Võ Trường Toản
2 Bệnh viện Đại học Võ Trường Toản

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Tổng hợp bằng chứng hiện có về lợi ích và rủi ro của việc tích hợp y học cổ truyền phương Đông (ví dụ châm cứu, các bài thuốc kinh điển như Tứ Diệu Tán/Simiao, chiết xuất Tripterygium wilfordii) với điều trị chuẩn theo y học hiện đại trong gout và viêm khớp dạng thấp.


Phương pháp tìm kiếm và tổng quan tài liệu: Tổng quan tường thuật các hướng dẫn quốc tế lớn về gout và viêm khớp dạng thấp cùng các tổng quan hệ thống/thử nghiệm ngẫu nhiên gần đây về châm cứu và dược liệu. Nguồn tìm kiếm gồm PubMed/PMC và Cochrane; tiêu chí chọn gồm người lớn mắc gout hoặc viêm khớp dạng thấp, phác đồ kết hợp so với điều trị Tây y đơn thuần, và các kết cục lâm sàng liên quan.


Kết quả: Hướng dẫn Tây y nhấn mạnh liệu pháp hạ acid uric và thuốc kháng viêm cho gout, cùng chiến lược DMARD theo mục tiêu cho viêm khớp dạng thấp. Bằng chứng về kết hợp còn không đồng nhất. Với viêm khớp dạng thấp, một thử nghiệm ngẫu nhiên cho thấy chiết xuất Tripterygium wilfordii vượt trội Sulfasalazine về đáp ứng ACR nhưng có độc tính đáng kể, đòi hỏi cân nhắc lợi ích-nguy cơ và theo dõi chặt chẽ. Châm cứu trong viêm khớp dạng thấp có phương pháp đa dạng, hiệu quả dao động: một số tổng quan cho thấy tác động tối thiểu lên đau/hoạt tính bệnh, số khác ghi nhận cải thiện triệu chứng và chức năng. Với gout, các bài thuốc kinh điển (như Tứ Diệu Tán) thể hiện cơ chế kháng viêm và giảm urat trong mô hình tiền lâm sàng và vài nghiên cứu lâm sàng nhỏ; các tổng quan gần đây gợi ý khả năng cải thiện triệu chứng và an toàn khi phối hợp, nhưng chất lượng nghiên cứu còn hạn chế.


Kết luận: Phối hợp Đông Tây y có thể giúp giảm triệu chứng cho một số người bệnh khi đặt trên nền điều trị chuẩn, với điều kiện bảo đảm an toàn (đặc biệt với Tripterygium wilfordii) và kiểm soát tương tác thuốc-thảo dược. Cần cá thể hóa quyết định và theo dõi sát; bằng chứng hiện tại chưa đủ để khuyến cáo áp dụng thường quy. Các thử nghiệm bổ sung, đối chứng giả và thiết kế thêm‑trên với thước đo chuẩn hóa vẫn còn cần thiết.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

[1] FitzGerald J.D, Dalbeth N, Mikuls T et al. American College of Rheumatology Guideline for the Management of Gout. Arthritis Care & Research, 2020, 72 (6): 744-760.
[2] McKenzie B.J, Wechalekar M.D, Johnston R.V, Schlesinger N, Buchbinder R. Colchicine for acute gout. Cochrane Database Syst Rev, 2021, 8: CD006190.
[3] Smolen J.S, Breedveld F.C, Burmester G.R et al. EULAR recommendations for the management of rheumatoid arthritis: 2023 update. Ann Rheum Dis, 2023, 83 (6): e600-e622.
[4] Goldbach-Mansky R, Wilson M, Fleischmann R et al. Tripterygium wilfordii Hook F vs. sulfasalazine in rheumatoid arthritis: a randomized trial. Ann Intern Med, 2009, 151 (4): 229-240.
[5] Zhang C, Zeng T, Zhao M et al. Safety Profiles of Tripterygium wilfordii Hook F: A Systematic Review and Meta-Analysis. Front Pharmacol, 2016, 7: 402.
[6] Ru Y, Li J, Ao X et al. Adverse events associated with Tripterygium wilfordii Polyglycoside: A systematic review and meta-analysis. Front Med (Lausanne), 2019, 6: 230.
[7] Chou P.C, Chu H.Y. Clinical efficacy of acupuncture on rheumatoid arthritis and associated mechanisms: A systemic review. Evid Based Complement Alternat Med, 2018.
[8] Ramos A, Radrigan M, Valenzuela F. Acupuncture for rheumatoid arthritis. Medwave, 2018, 18 (1): e7163.
[9] Chi X, Zhang H, Zhang S, Ma K. Chinese herbal medicine for gout: a review of the clinical evidence and pharmacological mechanisms. Chinese Medicine, 2020, 15: 17.
[10] Lin X, Shao T, Huang L, Wen X, Wang M, Wen C, He Z. Simiao decoction alleviates gouty arthritis by modulating proinflammatory cytokines and the gut ecosystem. Frontiers in pharmacology, 2020, 11, 955