HIỆU QUẢ CỦA KÍCH THÍCH ĐIỆN QUA DA (TENS) TRONG ĐAU THẦN KINH TỌA VÀ ĐAU THẮT LƯNG: TỔNG QUAN TƯỜNG THUẬT (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2026)
Mục tiêu: Tổng hợp bằng chứng hiện hành về hiệu quả, an toàn và mức chắc chắn của bằng chứng liên quan đến kích thích điện qua da (TENS) trong đau thắt lưng và đau thần kinh tọa, nhằm làm rõ vị trí của phương pháp này trong điều trị đa mô thức.Phương pháp: Đây là tổng quan tường thuật định hướng thực hành. Tài liệu được lựa chọn có chủ đích từ PubMed/MEDLINE, Cochrane Library, PEDro, Google Scholar và các nguồn hướng dẫn lớn đến hết tháng 10/2025, ưu tiên hướng dẫn lâm sàng, tổng quan hệ thống, phân tích gộp và các thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên đại diện. Do là tổng quan tường thuật, bài viết không theo PRISMA và không nhằm truy tìm toàn bộ công bố; mức chắc chắn của bằng chứng được tham chiếu từ các đánh giá nguy cơ sai lệch và GRADE đã công bố.Kết quả: Ở đau thắt lưng mạn tính không đặc hiệu, TENS chủ yếu cho thấy lợi ích giảm đau ngắn hạn mức nhỏ, trong khi ưu thế so với giả dược hoặc điều trị thường quy chưa nhất quán. Với đau thắt lưng cấp hoặc bán cấp, dữ liệu còn hạn chế và chất lượng thấp. Ở đau thần kinh tọa hoặc đau rễ thắt lưng xác định, bằng chứng trực tiếp rất ít; TENS chỉ cho thấy lợi ích ngắn hạn và kém hơn kích thích thần kinh qua da bằng kim. TENS nhìn chung an toàn, tác dụng không mong muốn chủ yếu là kích ứng da nhẹ, hồi phục.Kết luận: TENS có thể được cân nhắc như liệu pháp bổ trợ chọn lọc ở một số bệnh nhân đau thắt lưng mạn tính, nhưng chưa đủ bằng chứng để khuyến cáo sử dụng thường quy như điều trị đơn độc.
Keywords: kích thích điện qua da; đau thắt lưng; đau thần kinh tọa; đau rễ thắt lưng; phục hồi chức năng