THỰC TRẠNG MẪU XÉT NGHIỆM BỊ TỪ CHỐI VÀ KIẾN THỨC CỦA ĐIỀU DƯỠNG VỀ QUY TRÌNH LẤY, BẢO QUẢN, VẬN CHUYỂN BỆNH PHẨM TẠI TRUNG TÂM XÉT NGHIỆM BỆNH VIỆN HỮU NGHỊ ĐA KHOA NGHỆ AN (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2026)
Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả tỷ lệ, nguyên nhân từ chối mẫu xét nghiệm và khảo sát kiến thức của điều dưỡng về quy trình lấy, bảo quản, vận chuyển bệnh phẩm tại Trung tâm Xét nghiệm Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An.Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang được tiến hành trên các mẫu bệnh phẩm thuộc lĩnh vực huyết học, sinh hóa và vi sinh, tiếp nhận trong khoảng thời gian từ 01/01/2021 đến 01/07/2021. Kiến thức của điều dưỡng về quy trình lấy mẫu bệnh phẩm được đánh giá bằng phiếu khảo sát, áp dụng cho điều dưỡng viên tham gia lấy mẫu trực tiếp cho bệnh nhân. Dữ liệu được thu thập từ sổ giao nhận bệnh phẩm và phiếu khảo sát, xử lý bằng phần mềm SPSS 20.0 và Excel 2010.Kết quả: Tỷ lệ từ chối mẫu xét nghiệm tại Trung tâm Xét nghiệm – Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An là khoảng 4%, chủ yếu liên quan đến sai hành chính (34%), mẫu máu đông và một số nguyên nhân khác. Tỷ lệ từ chối giữa các khoa dao động 3–8%, thấp nhất tại Khoa Khám bệnh (1%) và cao nhất tại Khoa Virus – Ký sinh trùng (12,5%. Khảo sát kiến thức điều dưỡng về quy trình lấy, bảo quản, vận chuyển và bàn giao mẫu cho thấy 49% có kiến thức tốt, 49% trung bình và 2% hạn chế, với sự khác biệt theo thời gian công tác và trình độ chuyên môn.Kết luận: Tỷ lệ từ chối mẫu xét nghiệm tại Trung tâm Xét nghiệm – Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An là khoảng 4%, chủ yếu do sai hành chính, với một số khoa có tỷ lệ cao hơn mức trung bình. Kiến thức của điều dưỡng về quy trình lấy, bảo quản và vận chuyển mẫu xét nghiệm đa số ở mức tốt hoặc trung bình, có liên quan đến thời gian công tác và trình độ chuyên môn. Kết quả gợi ý rằng việc củng cố đào tạo và giám sát quy trình có thể giúp cải thiện chất lượng xét nghiệm lâm sàng.
Keywords: Xét nghiệm, từ chối mẫu, chất lượng bệnh phẩm, huyết học, sinh hóa, vi sinh.