ĐẶC ĐIỂM TỔN THƯƠNG MẠCH VÀNH VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở BỆNH NHÂN HỘI CHỨNG VÀNH MẠN (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2026)
Mục tiêu: Tổng hợp và so sánh các bằng chứng gần đây về đặc điểm tổn thương động mạch vành ở bệnh nhân hội chứng động mạch vành mạn (HCĐMVM), phân tích mối liên quan giữa các yếu tố nguy cơ tim mạch với hình thái tổn thương.Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu tổng quan tường thuật, thu thập các bài báo tiếng Anh và tiếng Việt công bố từ tháng 01/2023 đến tháng 10/2025 trên PubMed, Google Scholar và Web of Science. Có 7 nghiên cứu ở bệnh nhân HCĐMVM được chẩn đoán bằng chụp mạch vành hoặc chụp cắt lớp vi tính mạch vành được lựa chọn.Kết quả: Tổn thương động mạch vành ở bệnh nhân HCĐMVM thường gặp nhất tại động mạch liên thất trước, với tỷ lệ cao hơn ở nhóm có đái tháo đường, tăng huyết áp hoặc rối loạn lipid máu. Rối loạn lipid máu là yếu tố nguy cơ độc lập liên quan đến bệnh đa nhánh và tổn thương nặng hơn. Tỷ lệ tổn thương thân chung và tắc mạn tính dao động từ 4,9% đến 17,8%, chủ yếu gặp ở nam giới lớn tuổi. Các đặc điểm mảng xơ vữa nguy cơ cao có giá trị tiên đoán biến cố tim mạch lớn. Một số nghiên cứu gợi ý chiến lược tái tưới máu cần được cá thể hóa theo mức độ phức tạp tổn thương và đặc điểm lâm sàng.Kết luận: HCĐMVM thường đi kèm tổn thương phức tạp và chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố nguy cơ tim mạch. Đánh giá toàn diện đặc điểm tổn thương và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ có ý nghĩa quan trọng trong định hướng xử trí và cải thiện tiên lượng.
Keywords: hội chứng động mạch vành mạn, đặc điểm tổn thương mạch vành, yếu tố nguy cơ tim mạch, mảng xơ vữa, PCI, CABG.