NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ HÌNH ẢNH DERMOSCOPY CỦA TỔN THƯƠNG DÀY SỪNG ÁNH SÁNG TẠI BỆNH VIỆN DA LIỄU TRUNG ƯƠNG (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2026)
Mục tiêu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và hình ảnh dermoscopy của dày sừng ánh sáng (actinic keratosis – AK) ở bệnh nhân đến khám tại Bệnh viện Da liễu Trung ương.Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 57 bệnh nhân với 105 tổn thương được chẩn đoán lâm sàng là AK tại Bệnh viện Da liễu Trung ương từ 8/2024–8/2025. Thu thập các thông tin về tuổi, giới, vị trí và hình thái tổn thương, triệu chứng cơ năng và các đặc điểm dermoscopy.Kết quả: Tuổi trung bình là 71,9 ± 13,9; tỷ lệ nam/nữ xấp xỉ 1/2. Tổng số 105 tổn thương được ghi nhận, chủ yếu vùng đầu – mặt (khoảng 92,4%), nhiều nhất ở vùng má, sau đó là mũi. Phần lớn tổn thương phân bố riêng rẽ (98,1%), diện tích trung bình khoảng 1,2 ± 0,5 cm². Tổn thương độ dày trung bình chiếm 74,3%. Triệu chứng ngứa (52,4%), 47,6% hoàn toàn không có triệu chứng cơ năng. Lâm sàng thể AK thể thông thường chiếm ưu thế (91,4%), và thể sắc tố 7,6%, thể sừng da 1,0%. Trên dermoscopy, các tổn thương AK thể thông thường biểu hiện mô hình “dâu tây” điển hình 78,1%. 8 tổn thương AK thể sắc tố đặc điểm có bề mặt thô ráp, vảy; mạng lưới giả màu nâu với các đường đa giác, mô hình vòng–hạt. Các dấu hiệu khác gồm vảy dày, vùng trắng không cấu trúc, dấu hoa thị, mạch chấm, mạch cầu thận, mạch kẹp tóc và mạch đa hình thái với tần suất thấp.Kết luận: Dày sừng ánh sáng gặp chủ yếu ở người cao tuổi, phơi nhiễm ánh sáng mặt trời kéo dài, tổn thương thường khu trú vùng đầu–mặt. Trên dermoscopy, mô hình “dâu tây” ở AK thể thông thường và mạng lưới sắc tố ở AK thể sắc tố là các dấu hiệu đặc trưng.
Keywords: Dày sừng ánh sáng, Dermoscopy, mô hình dâu tây.