TÁC DỤNG ĐIỀU TRỊ RỐI LOẠN GIẤC NGỦ KHÔNG THỰC TỔN CỦA SÀI HỒ GIA LONG CỐT MẪU LỆ THANG THEO QUAN ĐIỂM HIỆN ĐẠI HÓA Y HỌC CỔ TRUYỀN (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2026)
Mục tiêu: Đánh giá hiệu quả điều trị của bài thuốc Sài hồ gia long cốt mẫu lệ thang và phân tích cơ chế tác dụng theo dược lý học hiện đại và biện chứng của y học cổ truyền trong điều trị rối loạn giấc ngủ không thực tổn thể can uất hóa hỏa (chứng thất miên theo y học cổ truyền).Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu tiến cứu, ngẫu nhiên, có đối chứng được tiến hành trên 70 người bệnh rối loạn giấc ngủ không thực tổn thể can uất hóa hỏa. Người bệnh được chia thành 2 nhóm: nhóm nghiên cứu (n = 35) điều trị bằng Sài hồ gia long cốt mẫu lệ thang và nhóm đối chứng (n = 35) điều trị bằng Long đởm tả can thang, thời gian điều trị 20 ngày. Các chỉ tiêu đánh giá gồm thang điểm PSQI, thời gian đi vào giấc ngủ, thời lượng giấc ngủ và sự cải thiện các triệu chứng theo y học cổ truyền trước và sau điều trị.Kết quả: Sau điều trị, cả 2 nhóm đều có sự cải thiện rõ rệt điểm PSQI, rút ngắn thời gian đi vào giấc ngủ, tăng thời lượng giấc ngủ và cải thiện các triệu chứng theo y học cổ truyền như đau tức mạng sườn, đau đầu chóng mặt, dễ cáu giận, sắc mặt đỏ, lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng, nước tiểu vàng, mạch huyền sác (p < 0,05). Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu đạt hiệu quả điều trị cao hơn với tỷ lệ kết quả tốt 34,3%, khá 51,4%, trung bình 11,4%, kém 0%, tổng hiệu quả đạt 97,1%, đồng thời mức độ cải thiện triệu chứng theo y học cổ truyền vượt trội hơn so với nhóm đối chứng (p < 0,05).Kết luận: Sài hồ gia long cốt mẫu lệ thang có hiệu quả điều trị rối loạn giấc ngủ không thực tổn thể can uất hóa hỏa vượt trội hơn Long đởm tả can thang. Hiệu quả điều trị được chứng minh bằng nghiên cứu lâm sàng, phù hợp với phân tích dược lý học hiện đại và biện chứng lý - pháp - phương - dược của y học cổ truyền, góp phần khẳng định cơ sở khoa học và giá trị ứng dụng của bài thuốc.
Keywords: Rối loạn giấc ngủ không thực tổn, thất miên, can uất hóa hỏa, Sài hồ gia long cốt mẫu lệ thang.