TỔNG QUAN CÁC CÔNG CỤ TỰ BÁO CÁO ĐO LƯỜNG TUÂN THỦ THUỐC HÍT CỦA NGƯỜI BỆNH PHỔI TẮC NGHẼN MẠN TÍNH (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2025)
Mục tiêu: Tổng hợp và đánh giá các công cụ tự báo cáo đo lường tuân thủ thuốc hít ở người bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, tập trung vào tính khả thi, độ tin cậy và khả năng ứng dụng trong bối cảnh Việt Nam.Phương pháp: Tổng quan hệ thống được thực hiện theo hướng dẫn PRISMA (2020). Quá trình tìm kiếm tài liệu trên các cơ sở dữ liệu PubMed, Europe PMC, Google Scholar và Dimensions được tiến hành cho giai đoạn 2015-2024. Các nghiên cứu được lựa chọn phải sử dụng công cụ tự báo cáo để đánh giá tuân thủ thuốc hít và báo cáo đặc tính đo lường. Dữ liệu được trích xuất và thẩm định chất lượng theo khung COSMIN, bao gồm độ tin cậy, giá trị, tính khả thi và tính phản ứng.Kết quả: Có 11 nghiên cứu đáp ứng tiêu chí lựa chọn, trong đó 5 nghiên cứu sử dụng TAI. Các công cụ khác gồm CMAAS-12, MARS, MAR-Scale, SPUR-27, IMAS và V-IUS. TAI cho thấy độ tin cậy cao và khả năng phân loại rõ nhóm tuân thủ/không tuân thủ, đồng thời phát hiện sai sót kỹ thuật khi sử dụng. IMAS dựa trên lý thuyết hành vi có kế hoạch, cung cấp đánh giá toàn diện về các yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến tuân thủ. Sự kết hợp TAI và IMAS tạo nên bộ công cụ bổ trợ hiệu quả, vừa đánh giá hành vi, vừa phân tích yếu tố tâm lý - xã hội.Kết luận: TAI và IMAS là hai công cụ tự báo cáo có độ tin cậy cao, phù hợp để đánh giá tuân thủ thuốc hít ở người bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính tại Việt Nam. Việc chuẩn hóa và áp dụng đồng thời hai công cụ này có thể hỗ trợ thiết kế các can thiệp cá nhân hóa, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và chất lượng sống của người bệnh.
Keywords: Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, tuân thủ thuốc hít, TAI, IMAS.