12. NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN CHẾ PHẨM CỐM VI SINH CHỨA BACILLUS SUBTILIS VÀ BACILLUS CLAUSII (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2026)
Mục tiêu: Nghiên cứu này nhằm xây dựng công thức, quy trình bào chế chế phẩm cốm vi sinh chứa hai chủng lợi khuẩn Bacillus subtilis M70 và Bacillus clausii M31, đồng thời xây dựng tiêu chuẩn cơ sở và đánh giá độ ổn định của chế phẩm.Phương pháp nghiên cứu: Chế phẩm cốm vi sinh được bào chế bằng phương pháp xát hạt ướt. Các chỉ tiêu chất lượng được đánh giá theo Dược điển Việt Nam V, bao gồm tính chất cảm quan, độ đồng đều khối lượng, độ ẩm, độ rã và định lượng vi khuẩn sống. Độ ổn định của chế phẩm được khảo sát trong điều kiện lão hóa cấp tốc (40°C ± 2°C, 75% ± 5% RH) và điều kiện bảo quản thường (30°C ± 2°C, 75% ± 5% RH).Kết quả: Quy trình bào chế cốm bằng phương pháp xát hạt ướt đã được tối ưu hóa (sấy 40°C, 10 phút), giúp tỷ lệ sống sót của bào tử đạt 97,0%. Sản phẩm thành phẩm đạt tiêu chuẩn cơ sở với độ ẩm thấp (2,51%), độ rã nhanh (2,19 phút) và hàm lượng vi khuẩn sống cao (> 10⁹ CFU/g). Chế phẩm đạt yêu cầu tiêu chuẩn cơ sở đã đề ra. Các thử nghiệm độ ổn định cho thấy sản phẩm đạt yêu cầu ổn định trong 5 tháng ở điều kiện thường (30°C/75% RH) và cho thấy sự suy giảm có kiểm soát ở điều kiện cấp tốc.Kết luận: Nghiên cứu đã xây dựng thành công quy trình bào chế tối ưu và tiêu chuẩn cơ sở cho cốm vi sinh chứa B.subtilis và B.clausii. Sản phẩm đạt tất cả các chỉ tiêu chất lượng, bảo toàn được hàm lượng vi khuẩn sống cao. Chế phẩm chứng minh được độ ổn định tốt ở điều kiện bảo quản thực tế và cấp tốc. Chế phẩm có độ ổn định tốt, là cơ sở khoa học quan trọng để phát triển sản phẩm thương mại.
Keywords: Lợi khuẩn, men vi sinh, cốm, độ ổn định.