(untitled) (Tạp chí Y học Cộng đồng, 2025)
Bọc xương đơn là tổn thương giả bướu của xương, hay gặp ở trẻ em và thường xuất hiện ở vùng đầu thân xương trên của xương cánh tay và xương đùi. Tuy lành tính, nhưng các bọc xương đơn ở vùng cổ - mấu chuyển xương đùi trẻ em thường gây biến chứng gãy xương bệnh lý, làm ảnh hưởng đến chức năng vận động của trẻ. Ngoài ra, do đây là vùng chịu lực nên một tổn thương bọc xương đơn ở vùng này, dù đã gãy hay chưa gãy bệnh lý cũng cần phải can thiệp điều trị, nhằm hạn chế các biến chứng gây tàn phế cho bệnh nhân. Chúng tôi thực hiện một nghiên cứu hồi cứu mô tả đặc điểm lâm sàng, các phương pháp điều trị và kết quả điều trị ở các bệnh nhân trẻ em dưới 16 tuổi, từ năm 2016-2023. Kết quả: Có 16 bệnh nhân thỏa mãn tiêu chí chọn bệnh, bao gồm 10 nam và 6 nữ, tuổi trung bình 11,6 tuổi, thời gian theo dõi trung bình 52,1 tháng. Có 11 bệnh nhân nhập viện vì gãy bệnh lý, 3 bệnh nhân do phát hiện tình cờ và 2 bệnh nhân do có triệu chứng đau. Về điều trị: (1) Nhóm 5 bệnh nhân không gãy bệnh lý, trong đó 4 bệnh nhân nạo bọc + ghép xương + bột hip-spica, 1 bệnh nhân chỉ sinh thiết + bột hip-spica, tất cả đều cho kết quả lành xương tốt; (2) Nhóm 11 bệnh nhân gãy bệnh lý, trong đó 5 bệnh nhân bó bột hip-spica 1-2 tháng chờ xương gãy lành rồi nạo bọc + ghép xương cho kết quả lành xương khá; 4 bệnh nhân nạo bọc + ghép xương + kết hợp xương ngay thì đầu cho kết quả lành xương 2 khá và 2 tốt; 1 bệnh nhân khoan dẫn lưu liên tục và 1 bệnh nhân chỉ bó bột hip-spica bảo tồn đều cho kết quả lành xương tốt. Kết luận: Mặc dù dễ lành, nhưng các bọc xương đơn vùng cổ - mấu chuyển xương đùi ở trẻ em cần phải có phương pháp điều trị hợp lý, nhất là các bệnh nhân gãy bệnh lý, nhằm đạt được kết quả lành xương tốt nhất.