Bài báo khoa học Tập 65 Số 1 18/01/2024

40. KIẾN THỨC VÀ THỰC HÀNH PHÒNG CHỐNG UNG THƯ ĐẠI TRỰC TRÀNG Ở ĐỒNG BÀO KHMER TỈNH TRÀ VINH NĂM 2020

Nguyễn Thanh Bình1,2, Lê Văn Tâm3,4, Nguyễn Thành Chung5,6, Đinh Văn Quỳnh7,8
1 Tra Vinh University
2 Trường đại học Trà Vinh
3 Ho Chi Minh City Department of Health
4 Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh
5 National Institute of Hygiene and Epidemiology
6 Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương
7 Thu Duc City Hospital
8 Bệnh viện Thành phố Thủ Đức
Tác giả liên hệ: ntbinh@tvu.edu.vn
DOI: 10.52163/yhc.v65i1.916
34 Lượt xem
30 Lượt tải xuống
Từ khóa
Kiến thức, thực hành, dự phòng ung thư đại trực tràng, đồng bào khmer.
Tóm tắt

Mục tiêu: Khảo sát kiến thức và thực hành về phòng chống bệnh ung thư đại trực tràng (UTĐTT) ở đồng bào Khmer ≥40 tuổi tại tỉnh Trà Vinh năm 2020.

Phương pháp: Thiết kế nghiên cứu cắt ngang mô tả, thực hiện phỏng vấn trực tiếp 1.843 đồng bào Khmer được lựa chọn theo phương pháp ngẫu nhiên hệ thống tại 30 xã của tỉnh Trà Vinh.

Kết quả: Kiến thức đạt về dấu hiệu gợi ý UTĐTT là 17,8%, về các yếu tố nguy cơ của bệnh là 14,1%, về các cách phòng ngừa là 14,5% và về tầm soát UTĐTT là 14,2%. Tỷ lệ kiến thức chung đạt về dự phòng UTĐTT chỉ là 10,8%. Tỷ lệ hiện đang hút thuốc lá 17,4%, lạm dụng rượu là 7,3%, chế độ vận động thể lực đáp ứng khuyến nghị là 53,0%, ăn đủ rau quả là 15,9%, thường xuyên ăn thịt đỏ 13,8% thường xuyên ăn các loại thực phẩm chế biến như chiên/xào là 14,4% và thường xuyên ăn thịt nướng 4,8%. Tỷ lệ thực hành chung đạt về dự phòng UTĐTT chỉ là 9,5%.

Kết luận: Cả kiến thức và thực hành đạt về dự phòng UTĐTT ở đồng bào Khmer là hạn chế, các giải pháp về truyền thông, giáo dục sức khỏe lồng ghép phù hợp với văn hóa cộng đồng người Khmer là rất cần thiết trong giai đoạn hiện nay.

Tài liệu tham khảo
[1]
Demeyer D, Mertens B, De Smet S et al., Google Scholar
[2]
Mechanisms linking colorectal cancer to the Google Scholar
[3]
consumption of (processed) red meat: a review, Google Scholar
[4]
Critical reviews in food science and nutrition, 56 Google Scholar
[5]
(16), 2016, 2747-2766. Google Scholar
[6]
Joshi AD, Kim A, Lewinger JP et al., Meat Google Scholar
[7]
intake, cooking methods, dietary carcinogens, Google Scholar
[8]
and colorectal cancer risk: findings from the Google Scholar
[9]
Colorectal Cancer Family Registry, Cancer Google Scholar
[10]
Medicine, 4 (6), 2015, 936-952. Google Scholar
[11]
Nguyễn Quỳnh Anh, Nguyễn Thu Hà, Kiến thức, Google Scholar
[12]
thái độ về sàng lọc ung thư đại trực tràng của Google Scholar
[13]
người dân từ 50-75 tuổi trên địa bàn quận Hoàn Google Scholar
[14]
Kiếm, Hà Nội năm 2019, Tạp chí Y học Việt Google Scholar
[15]
Nam, Tập 503 (số 1), 2021, 121-126. Google Scholar
[16]
Nguyễn Xuân Thành, Nguyễn Thị Lụa, Nguyễn Google Scholar
[17]
Thị Thắm & cs, Thực trạng kiến thức, thái độ, Google Scholar
[18]
thực hành phòng chống một số bệnh ung thư Google Scholar
[19]
thường gặp của người dân thị xã Từ Sơn, Bắc Google Scholar
[20]
Ninh năm 2018, Tạp chí Y học Dự phòng, Tập Google Scholar
[21]
(số 9), 2019, 144. Google Scholar
[22]
Phạm Gia Khải, Tần suất tăng huyết áp và các Google Scholar
[23]
yếu tố nguy cơ ở các tỉnh phía Bắc Việt Nam Google Scholar
[24]
-2002, Tạp chí Tim mạch học Việt Nam, 33 Google Scholar
[25]
(1), 2003, tr. 9 - 34. Google Scholar
[26]
Zhao Z, Feng Q, Yin Z et al., Red and processed Google Scholar
[27]
meat consumption and colorectal cancer risk: a Google Scholar
[28]
systematic review and meta-analysis, Oncotarget, Google Scholar
[29]
(47), 2017, 83306. Google Scholar
[30]
Nguyễn Thanh Bình, Thực trạng bệnh tăng huyết Google Scholar
[31]
áp ở người Khmer tỉnh Trà Vinh và hiệu quả một Google Scholar
[32]
số biện pháp can thiệp, Luận án tiến sĩ, chuyên Google Scholar
[33]
ngành Y tế Công cộng, Viện Vệ sinh Dịch tễ Google Scholar
[34]
Trung ương, 143 tr, 2016. Google Scholar
[35]
Bộ Y tế, Truyền thông phòng chống ung thư, Hà Google Scholar
[36]
Nội, 2015, 6-49.312 Google Scholar
[37]
Nguyễn Vĩnh Huy, Kiến thức - thái độ - thực Google Scholar
[38]
hành phòng ngừa ung thư đại trực tràng ở người Google Scholar
[39]
dân tại thị xã Lagi, tỉnh Bình Thuận năm 2017, Google Scholar
[40]
Khóa luận tốt nghiệp Bác sĩ Y học Dự phòng, Google Scholar
[41]
Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh, 73 tr, Google Scholar
[42]
Nguyễn Văn Tập, Nguyễn Thanh Bình, Nguyễn Google Scholar
[43]
Văn Lành & cs, Đặc điểm dân số, văn hóa, xã hội Google Scholar
[44]
và kinh tế của đồng bào Khmer, Nhà xuất bản Y Google Scholar
[45]
học, Thành phố Hồ Chí Minh, 2017, 13-22. Google Scholar
[46]
Đỗ Quốc Tiệp, Mai Xuân Sự, Phan Tiến Hoàng Google Scholar
[47]
& cs, Nghiên cứu kiến thức của người dân về Google Scholar
[48]
phòng chống bệnh ung thư tại Quảng Bình, Sở Y Google Scholar
[49]
tế Quảng Bình, 2015, 75-82. Google Scholar
[50]
Sung H, Ferlay J, Siegel RL et al., Global Google Scholar
[51]
Cancer Statistics 2020: GLOBOCAN Estimates Google Scholar
[52]
of Incidence and Mortality Worldwide for 36 Google Scholar
[53]
Cancers in 185 Countries, CA Cancer J Clin, 71 Google Scholar
[54]
(3), 2021, pp. 209-249. Google Scholar
[55]
Christou A, Thompson SC, Colorectal cancer Google Scholar
[56]
screening knowledge, attitudes and behavioural Google Scholar
[57]
intention among Indigenous Western Australians, Google Scholar
[58]
BMC public health, 12 (1), 2012, 528. Google Scholar
[59]
Quang LN, Hien NQ, Quang NT et al., Active Google Scholar
[60]
lifestyle patterns reduce the risk of colorectal Google Scholar
[61]
cancer in the north of Vietnam: a hospital-based Google Scholar
[62]
case–control study, Cancer Control, 26 (1), 2019, Google Scholar