Bài báo khoa học Tập 67 Số CĐ14-HNKH Hội Hóa sinh Y học Việt Nam 19/09/2026

TỶ LỆ GAN NHIỄM MỠ LIÊN QUAN RỐI LOẠN CHUYỂN HÓA VÀ TÌNH TRẠNG ĐỒNG MẮC CÁC RỐI LOẠN CHUYỂN HÓA Ở NGƯỜI KHÁM SỨC KHỎE ĐỊNH KỲ TẠI BỆNH VIỆN ĐẠI HỌC Y DƯỢC TP. HỒ CHÍ MINH

Nguyễn Duy Đạt, Văn Hy Triết, Nguyễn Trương Công Minh, Nguyễn Thị Thúy Liểu, Tống Nguyễn Thành Công, Mai Thùy Giang, Nguyễn Thị Lệ Hương
DOI: 10.52163/yhc.v67iCD14.6473
0 Lượt xem
0 Lượt tải xuống
Tóm tắt

Mục tiêu: Đánh giá tỷ lệ hiện mắc gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASLD) và tình trạng đồng mắc các rối loạn chuyển hóa ở nhóm đối tượng khám sức khỏe định kỳ. Nghiên cứu nhằm cung cấp dữ liệu thực trạng tại Việt Nam để góp phần xây dựng chiến lược phòng ngừa và can thiệp sớm.

Phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 1.339 đối tượng khám sức khỏe định kỳ tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh từ tháng 12/2025 đến tháng 3/2026. MASLD được chẩn đoán theo tiêu chuẩn hiện hành. Các chỉ số nhân trắc học, tiền sử và xét nghiệm được thu thập và phân tích theo tình trạng MASLD.

Kết quả: Tỷ lệ hiện mắc MASLD là 39,88% (534/1.339). Nhóm MASLD có tỷ lệ nam giới cao hơn rõ rệt (49,63% so với 19,13%, p<0,001), BMI và vòng eo lớn hơn đáng kể. Trong số đối tượng mắc MASLD, tỷ lệ đồng mắc các rối loạn chuyển hóa rất cao: rối loạn lipid máu 89,33%, thừa cân/béo phì 82,02%, rối loạn glucose máu 72,47% và tăng huyết áp 33,15%. Đặc biệt, 68,17% đối tượng đồng mắc từ 3 trở lên các rối loạn chuyển hóa.

Kết luận: MASLD có tỷ lệ cao trong nhóm khám sức khỏe định kỳ và thường đi kèm với gánh nặng đồng mắc lớn các rối loạn chuyển hóa. Kết quả nhấn mạnh nhu cầu sàng lọc và can thiệp sớm hội chứng chuyển hóa nhằm giảm gánh nặng lâu dài của bệnh.

Từ khóa
MASLD, gan nhiễm mỡ, rối loạn chuyển hóa, hội chứng chuyển hóa, khám sức khỏe định kỳ
Tài liệu tham khảo
[1]
1. Pham AG, Le AV-K, Pham YT-H, Nguyen LS, Nguyen HL, Quach NC, et al. Predictors of metabolic dysfunction-associated steatotic liver diseases (MASLD) in Vietnamese population. Scientific Reports. 2026;16(1):17802. Google Scholar
[2]
2. Younossi ZM, Kalligeros M, Henry L. Epidemiology of metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease. Clin Mol Hepatol. 2025;31(Suppl):S32-s50. Google Scholar
[3]
3. Vũ Quốc B, Trần Thị Khánh T, Huỳnh Tiểu N. Tỷ lệ chẩn đoán bệnh gan nhiễm mỡ và xơ hóa gan theo thuật ngữ NAFLD, MAFLD, MASLD ở bệnh nhân đái tháo đường típ 2. Tạp chí Khoa học Tiêu hóa Việt Nam. 2025;13(78). Google Scholar
[4]
4. Cusi K, Abdelmalek MF, Apovian CM, Balapattabi K, Bannuru RR, Barb D, et al. Metabolic Dysfunction–Associated Steatotic Liver Disease (MASLD) in People With Diabetes: The Need for Screening and Early Intervention. A Consensus Report of the American Diabetes Association. Diabetes Care. 2025;48(7):1057-82. Google Scholar
[5]
5. Zheng H, Sechi LA, Navarese EP, Casu G, Vidili G. Metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease and cardiovascular risk: a comprehensive review. Cardiovascular Diabetology. 2024;23(1):346. Google Scholar
[6]
6. Eslam M, Newsome PN, Sarin SK, Anstee QM, Targher G, Romero-Gomez M, et al. A new definition for metabolic dysfunction-associated fatty liver disease: An international expert consensus statement. Journal of Hepatology. 2020;73(1):202-9. Google Scholar
[7]
7. Lu NL, Lam HT, Vo TD. Prevalence of metabolic dysfunction-associated fatty liver disease among health check-up attendees: A retrospective study conducted in Vietnam. World J Gastroenterol. 2025;31(37):110797. Google Scholar
[8]
8. Chan KE, Koh TJL, Tang ASP, Quek J, Yong JN, Tay P, et al. Global Prevalence and Clinical Characteristics of Metabolic-associated Fatty Liver Disease: A Meta-Analysis and Systematic Review of 10 739 607 Individuals. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism. 2022;107(9):2691-700. Google Scholar
[9]
9. Ho GJK, Tan FXN, Sasikumar NA, Tham EKJ, Ko D, Kim DH, et al. High Global Prevalence of Steatotic Liver Disease and Associated Subtypes: A Meta-analysis. Clinical Gastroenterology and Hepatology. 2025;23(13):2423-32.e1. Google Scholar
[10]
10. Gutierrez-Grobe Y, Ponciano-Rodríguez G, Ramos MH, Uribe M, Méndez-Sánchez N. Prevalence of non alcoholic fatty liver disease in premenopausal, posmenopausal and polycystic ovary syndrome women. The role of estrogens. Ann Hepatol. 2010;9(4):402-9. Google Scholar
[11]
11. Chen YL, Li H, Li S, Xu Z, Tian S, Wu J, et al. Prevalence of and risk factors for metabolic associated fatty liver disease in an urban population in China: a cross-sectional comparative study. BMC Gastroenterol. 2021;21(1):212. Google Scholar