Bài báo khoa học Tập 67 Số CĐ11-NCKH 31/07/2026

HIỆU QUẢ CỦA KÍCH THÍCH ĐIỆN QUA DA (TENS) TRONG ĐAU THẦN KINH TỌA VÀ ĐAU THẮT LƯNG: TỔNG QUAN TƯỜNG THUẬT

Lại Tấn Sơn1,2, Phan Thanh Tài1,2, Nguyễn Kim Vượng1,2
1 1. Vo Truong Toan University
2 1. Trường Đại học Võ Trường Toản
DOI: 10.52163/yhc.v67iCD11.6041
37 Lượt xem
0 Lượt tải xuống
Từ khóa
kích thích điện qua da; đau thắt lưng; đau thần kinh tọa; đau rễ thắt lưng; phục hồi chức năng
Tóm tắt

Mục tiêu: Tổng hợp bằng chứng hiện hành về hiệu quả, an toàn và mức chắc chắn của bằng chứng liên quan đến kích thích điện qua da (TENS) trong đau thắt lưng và đau thần kinh tọa, nhằm làm rõ vị trí của phương pháp này trong điều trị đa mô thức.

Phương pháp: Đây là tổng quan tường thuật định hướng thực hành. Tài liệu được lựa chọn có chủ đích từ PubMed/MEDLINE, Cochrane Library, PEDro, Google Scholar và các nguồn hướng dẫn lớn đến hết tháng 10/2025, ưu tiên hướng dẫn lâm sàng, tổng quan hệ thống, phân tích gộp và các thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên đại diện. Do là tổng quan tường thuật, bài viết không theo PRISMA và không nhằm truy tìm toàn bộ công bố; mức chắc chắn của bằng chứng được tham chiếu từ các đánh giá nguy cơ sai lệch và GRADE đã công bố.

Kết quả: Ở đau thắt lưng mạn tính không đặc hiệu, TENS chủ yếu cho thấy lợi ích giảm đau ngắn hạn mức nhỏ, trong khi ưu thế so với giả dược hoặc điều trị thường quy chưa nhất quán. Với đau thắt lưng cấp hoặc bán cấp, dữ liệu còn hạn chế và chất lượng thấp. Ở đau thần kinh tọa hoặc đau rễ thắt lưng xác định, bằng chứng trực tiếp rất ít; TENS chỉ cho thấy lợi ích ngắn hạn và kém hơn kích thích thần kinh qua da bằng kim. TENS nhìn chung an toàn, tác dụng không mong muốn chủ yếu là kích ứng da nhẹ, hồi phục.

Kết luận: TENS có thể được cân nhắc như liệu pháp bổ trợ chọn lọc ở một số bệnh nhân đau thắt lưng mạn tính, nhưng chưa đủ bằng chứng để khuyến cáo sử dụng thường quy như điều trị đơn độc.

Tài liệu tham khảo
[1]
Hoy D, Bain C, Williams G, March L, Brooks P, Blyth F, et al. A systematic review of the global prevalence of low back pain. Arthritis Rheum. 2012;64(6):2028–2037. DOI: 10.1002/art.34347. Google Scholar
[2]
National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Low back pain and sciatica in over 16s: assessment and management. NICE guideline NG59. Published 2016, updated 2020. DOI: không có. Google Scholar
[3]
Verville L, Hincapié CA, Southerst D, Yu H, Bussières A, Gross DP, et al. Systematic review to inform a World Health Organization (WHO) clinical practice guideline: benefits and harms of transcutaneous electrical nerve stimulation (TENS) for chronic primary low back pain in adults. J Occup Rehabil. 2023;33:651–660. DOI: 10.1007/s10926-023-10121-7. Google Scholar
[4]
Deyo RA, Walsh NE, Martin DC, Schoenfeld LS, Ramamurthy S. A controlled trial of transcutaneous electrical nerve stimulation (TENS) and exercise for chronic low back pain. N Engl J Med. 1990;322(23):1627–1634. DOI: 10.1056/NEJM199006073222303. Google Scholar
[5]
Wu LC, Weng PW, Chen CH, Huang YY, Tsuang YH, Chiang CJ. Literature review and meta-analysis of transcutaneous electrical nerve stimulation in treating chronic back pain. Reg Anesth Pain Med. 2018;43(4):425–433. DOI: 10.1097/AAP.0000000000000740. Google Scholar
[6]
Binny J, Wong NLJ, Garga S, et al. Transcutaneous electric nerve stimulation (TENS) for acute low back pain: systematic review. Scand J Pain. 2019;19(2):225–233. DOI: 10.1515/sjpain-2018-0124. Google Scholar
[7]
Leemans L, Elma Ö, Nijs J, Wideman TH, Siffain C, den Bandt H, et al. Transcutaneous electrical nerve stimulation and heat to reduce pain in a chronic low back pain population: a randomized controlled clinical trial. Braz J Phys Ther. 2021;25(1):86–96. DOI: 10.1016/j.bjpt.2020.04.001. Google Scholar
[8]
Dias LV, Cordeiro MA, Schmidt de Sales R, dos Santos MMBR, Korelo RIG, Vojciechowski AS, et al. Immediate analgesic effect of transcutaneous electrical nerve stimulation (TENS) and interferential current (IFC) on chronic low back pain: randomised placebo-controlled trial. J Bodyw Mov Ther. 2021;27:181–190. DOI: 10.1016/j.jbmt.2021.03.005. Google Scholar
[9]
Ezema CI, Onyeso OK, Nna EO, Awosoga OA, Odole AC, Kalu ME, et al. Transcutaneous electrical nerve stimulation effects on pain-intensity and endogenous opioids levels among chronic low-back pain patients: a randomised controlled trial. J Back Musculoskelet Rehabil. 2022;35(5):1053–1064. DOI: 10.3233/BMR-210146. Google Scholar
[10]
Ghoname EA, White PF, Ahmed HE, Hamza MA, Craig WF, Noe CE. Percutaneous electrical nerve stimulation: an alternative to TENS in the management of sciatica. Pain. 1999;83(2):193–199. DOI: 10.1016/S0304-3959(99)00097-4. Google Scholar