Mục tiêu: Đánh giá kiến thức, thực hành tự chăm sóc và các yếu tố liên quan đến tình trạng kiểm soát đường huyết kém ở bệnh nhân đái tháo đường type 2.
Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 357 bệnh nhân đái tháo đường type 2 ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức. Kiến thức và thực hành tự chăm sóc được đánh giá qua bộ câu hỏi DKQ và thang điểm SDSCA.
Kết quả: Tỷ lệ kiểm soát đường huyết kém (HbA1c ≥ 7%) là 62,7%. Điểm DKQ trung bình đạt 52,0 ± 10,8 điểm; trung vị SDSCA rất thấp (1,0 ngày/tuần). Phân tích hồi quy logistic đa biến cho thấy phác đồ có Insulin (OR = 5,0), số lượng thuốc hạ đường huyết (OR = 2,8), nữ giới (OR = 1,9) và tuân thủ dùng thuốc kém (OR = 1,8) làm tăng rủi ro không đạt mục tiêu. Ngược lại, điểm DKQ (OR = 0,95; p = 0,015) và SDSCA (OR = 0,72; p = 0,025) là các yếu tố bảo vệ độc lập.
Kết luận: Phần lớn bệnh nhân kiểm soát đường huyết kém do thiếu hụt nghiêm trọng về kiến thức và kỹ năng tự chăm sóc. Năng lực tự quản lý đóng vai trò bảo vệ, trong khi gánh nặng điều trị và giới tính nữ làm tăng rủi ro thất bại. Điều này đòi hỏi mô hình quản lý ngoại trú cần chuyển dịch từ đơn thuần kê toa sang lồng ghép giáo dục sức khỏe.