Bài báo khoa học Tập 67 Số CĐ4-HN Ký sinh trùng-HN Hóa sinh 2026 21/04/2026

TỶ LỆ CREATININE/CYSTATIN C VÀ SỰ MẤT TƯƠNG ĐỒNG TRONG ĐÁNH GIÁ CHỨC NĂNG THẬN Ở BỆNH NHÂN ĐÁI THÁO ĐƯỜNG TYPE 2 NGOẠI TRÚ CÓ TĂNG ĐƯỜNG HUYẾT CẤP

Lê Tuyết Minh Châu1,2, Trần Trương Trung Tính1,2, Nguyễn Tấn Đức3,4, Lê Quốc Tuấn1,2
1 University of Medicine and Pharmacy at Ho Chi Minh city
2 Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh
3 Department of Biochemistry, Military Hospital 175
4 Khoa Sinh hóa, Bệnh viện Quân y 175
DOI: 10.52163/yhc.v67iCD4.4860
14 Lượt xem
3 Lượt tải xuống
Từ khóa
Tỷ lệ creatinine/cystatin C, tăng đường huyết cấp, đái tháo đường type 2, chức năng thận.
Tóm tắt

Mục tiêu: Nghiên cứu nhằm so sánh tỷ lệ creatinine/cystatin C và mối liên quan với các đặc điểm chuyển hóa và chức năng thận ở bệnh nhân có và không có tăng đường huyết cấp.

Đối tượng, phương pháp: Nghiên cứu bệnh-chứng trên 76 bệnh nhân đái tháo đường type 2 ngoại trú (38 bệnh nhân có tăng đường huyết cấp, glucose máu lúc đói ≥ 180 mg/dL; 38 bệnh nhân ổn định chuyển hóa ghép cặp theo tuổi và giới). Các biến số gồm BMI, glucose máu lúc đói, HbA1c, creatinine, cystatin C, UACR. eGFR được tính theo công thức CKD-EPI creatinine (2021) và CKD-EPI cystatin C (2012). Phân tích tương quan Pearson hoặc Spearman được sử dụng.

Kết quả: Nhóm tăng đường huyết cấp có BMI, glucose đói, HbA1c, creatinine, UACR và creatinine/cystatin C cao hơn, cystatin C thấp hơn (p < 0,001). eGFR-Cre giảm nhưng eGFR-Cys tăng so với nhóm chứng (p < 0,001). Creatinine/cystatin C đảo chiều tương quan với BMI giữa 2 nhóm; và không còn tương quan với HbA1c và eGFR-Cre ở nhóm bệnh.

Kết luận: Tăng đường huyết cấp liên quan đến sự mất tương đồng giữa creatinine và cystatin C. Tỷ lệ creatinine/cystatin C có thể là dấu ấn bổ sung trong đánh giá chức năng thận khi có stress chuyển hóa cấp.

Tài liệu tham khảo
[1]
Alicic R.Z, Rooney M.T, Tuttle K.R. Diabetic kidney disease: challenges, progress, and possibilities. Clin J Am Soc Nephrol, 2017, 12 (12): 2032-2045. Google Scholar
[2]
Umpierrez G.E, Davis G.M, ElSayed N.A, Fadini G.P, Galindo R.J, Hirsch I.B et al. Hyperglycemic crises in adults with diabetes: a consensus report. Diabetes Care, 2024, 47 (8): 1257-1275. Google Scholar
[3]
Shlipak M.G et al. Discordance between creatinine-based and cystatin C-based estimated GFR and adverse outcomes. J Am Soc Nephrol, 2021, 32 (8): 1814-1825. Google Scholar
[4]
Delanaye P et al. Creatinine- or cystatin C-based equations: what to use in which patient? Kidney Int, 2022, 101 (4): 684-696. Google Scholar
[5]
Kashani K.B, Frazee E.N, Kukrálová L et al. Evaluating muscle mass by using markers of kidney function: development of the sarcopenia index. Crit Care, 2017, 21: 329. Google Scholar
[6]
Park S, Lee S, Kim Y et al. Creatinine-cystatin C ratio is associated with metabolic syndrome and insulin resistance. Diabetes Metab J, 2018, 42 (5): 415-423. Google Scholar
[7]
Inker L.A, Eneanya N.D, Coresh J, Tighiouart H, Wang D, Sang Y et al. New creatinine- and cystatin C-based equations to estimate GFR without race. N Engl J Med, 2021, 385: 1737-1749. Google Scholar
[8]
Inker L.A, Schmid C.H, Tighiouart H, Eckfeldt J.H, Feldman H.I, Greene T et al. Estimating GFR from serum cystatin C. N Engl J Med, 2012, 367 (1): 20-29. Google Scholar
[9]
Delanghe J, Speeckaert M. Creatinine determination according to Jaffe: what does it stand for? Clin Kidney J, 2011, 4 (2): 83-86. Google Scholar
[10]
Xu Y, Ding Y, Li X, Wu X. Cystatin C is a disease-associated protein subject to multiple regulation. Immunol Cell Biol, 2015, 93 (5): 442-51. Google Scholar