Bài báo khoa học Tập 66 Số CĐ11-NCKH 22/08/2025

52. TÁC DỤNG AN THẦN VÀ GIẢM ĐAU CỦA CÂY BẠC HÀ MÈO (NEPETA CATARIA L.)

Hà Quang Thanh1,2, Trần Thị Việt Nga3,4, Huỳnh Chí Thiện1,2, Âu Dương Tuyết Mai1,2, Đinh Thị Hương Giang1,2, Trần Huỳnh Thảo Nguyên1,2, Bùi Thế Vinh5,6, Nguyễn Thị Lệ Thủy2,5
1 Center for Biotechnology
2 Trung Tâm Công Nghệ Sinh Học
3 Academy of Science and Technology
4 Học Viện Khoa Học và Công Nghệ
5 Hong Bang International University
6 Trường Đại Học Quốc Tế Hồng Bàng
Tác giả liên hệ: quangthanh.sly@gmail.com
DOI: 10.52163/yhc.v66iCD11.3035
30 Lượt xem
16 Lượt tải xuống
Từ khóa
An thần giảm đau hộp sáng – tối Bạc hà mèo pentobarbital
Tóm tắt

Mục tiêu: Khảo sát tác dụng an thần và giảm đau của các cao chiết từ nước và cao chiết từ ethanol 99 % từ cây Bạc hà mèo.

Phương pháp: Tác dụng an thần - giải lo âu được đánh giá dựa trên thực nghiệm giấc ngủ gây bởi pentobarbital và thực nghiệm hộp sáng-tối, tác dụng giảm đau được đánh giá trên thực nghiệm gây đau bằng dung dịch acid acetic trên dòng chuột C57BL/6.

Kết quả: Cao chiết ethanol Bạc hà mèo ở liều 162 mg/kg thể hiện tác dụng an thần - giải lo âu thông qua việc kéo dài thời gian ngủ gây bởi pentobarbital và tăng thời gian lưu lại ngăn sáng, tác dụng tương tự với thuốc đối chiếu Diazepam liều 1 mg/kg. Bên cạnh đó, cao chiết ethanol 162 mg/kg cũng thể hiện tác dụng giảm đau thông qua việc giảm số cơn xoắn bụng gây ra bởi acid acetic, tác dụng tương tự với thuốc đối chiếu diclofenac kali liều 15 mg/kg.

Kết luận: Việc cho uống cao chiết ethanol Bạc hà mèo liều 162 mg/kg thể hiện tác dụng an thần và giảm đau trên mô hình chuột. Cao chiết nước liều 70 mg/kg chưa ghi nhận tác dụng trên các thực nghiệm khảo sát.

Tài liệu tham khảo
[1]
Gallup. Gallup Global Emotions Report 2019. Gallup, 2019. Google Scholar
[2]
Finan R, Goodin T. The association of sleep and pain: an update and a path forward. The Journal of Pain, 2013, 14(12), 1539-52. Google Scholar
[3]
Ali B , Al-Wabel N A, Khan S. A, Anwar F. Essential oils used in aromatherapy: A systemic review. Asian Pacific Journal of Tropical Biomedicine, 2021 11(5), 201–214 Google Scholar
[4]
Bộ Y Tế. Hướng dẫn thử nghiệm tiền lâm sàng và lâm sàng thuốc đông y, thuốc từ dược liệu. Quyết định số 141/QĐ-K2ĐT, 2015. Google Scholar
[5]
Lê Hoàng Anh Phú, Nguyễn Thị Thu Hương. Khảo sát tác dụng chống stress của cao chiết từ lá và đọt non lạc tiên tây di thực trồng tại Việt Nam trên mô hình chuột bị stress cô lập. Tạp chí Dược liệu, 2015 20(6), 368-373. Google Scholar
[6]
Nguyễn Thị Thu Hương, Đào Trần Mộng. Tác dụng trên hệ thần kinh trung ương của các cao chiết từ lá và đọt non lạc tiên tây di thực trồng tại Việt Nam. Tạp chí Dược liệu, 2015, 20(2), 116-121. Google Scholar
[7]
Bourin M, Hascoët M. The mouse light/dark box test. European Journal of Pharmacology, 2003, 463(1-3), 55-65. Google Scholar
[8]
Whittle BA. The use of changes in capillary permeability in mice to distinguish between narcotic and non-narcotic analgesics. British Journal of Pharmacology and Chemotherapy, 1964, 22(2), 246-253.. Google Scholar
[9]
Makkar SR, Zhang SQ. Behavioral and neural analysis of GABA in the acquisition, consolidation, reconsolidation, and extinction of fear memory. Neuropsychopharmacology, 2010, 35(8), 1625-1652. Google Scholar
[10]
Popik P, Kostakis E. The Anxioselective Agent 7-(2-Chloropyridin-4-yl)pyrazolo-[1,5-a]-pyrimidin-3-yl](pyridin-2-yl) methanone (DOV 51892) Is More Efficacious Than Diazepam at Enhancing GABA-Gated Currents at α1 Subunit-Containing GABAAReceptors. Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics, 2007, 319(3), 1244-1252 Google Scholar
[11]
Zhang Q .Nepetalactone modulates GABAA receptor activity in rodent neurons. Biochemical Pharmacology, 2018 156, 214-222. Google Scholar
[12]
Aydin S., Beis R, Baser C. Nepeta cataria L. as a sedative and hypnotic agent: its interaction with pentobarbital and diazepam in mice. Phytotherapy Research, 1998, 12(1), 60–62. Google Scholar
[13]
Rezvani ME, Roohbakhsh A, Esmaeili H. Anticonvulsant and anxiolytic effects of Nepeta menthoides Boiss. & Buhse in mice. Journal of Ethnopharmacol. 2010, 129(2), 185-190. Google Scholar
[14]
Derardt R, Falhout M. Release of prostaglandins E and F in an algogenic reaction and its inhibition. European Journal of Pharmacology, 1980, 61(1), 17–24. Google Scholar
[15]
Reichert. Nepetalactone’s sedative effects involve opioid receptor modulation in mice. Psychopharmacology, 2020, 237(5), 1233–1244. Google Scholar
[16]
Aydin S, Beis R, Ozturk Y, Baser C. Nepetalactone: A new opioid analgesic from Nepeta caesarea Boiss. Phytother Res. 1998,12(2), 157-159. Google Scholar
[17]
Formisano C, Rigano D, Senatore F, Bruno M, Rosselli S, Bellone G. Chemical composition and biological activity of Nepeta cataria essential oil. Chem Biodivers. 2011, 8(7),1157-1171. Google Scholar