Bài báo khoa học Tập 66 Số 4 25/07/2025

2. TỔNG QUAN CÁC HÌNH THÁI TỔN THƯƠNG GIẢI PHẪU BỆNH CỦA DẬP NÃO DO TAI NẠN GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ

Trịnh Xuân Hà1,2,3,4, Lưu Sỹ Hùng1,3, Nguyễn Đức Nhự5,6, Trịnh Việt Đức2,4, Trịnh Thị Thủy2,4
1 Hanoi Medical University
2 Hanoi Forensic Center
3 Trường Đại học Y Hà Nội
4 Trung tâm Pháp Y Hà Nội
5 National Institute of Forensic Medicine
6 Viện Pháp Y quốc gia
Tác giả liên hệ: xuanhapyhn@gmail.com
DOI: 10.52163/yhc.v66i4.2851
17 Lượt xem
16 Lượt tải xuống
Từ khóa
giải phẫu bệnh dập não tai nạn giao thông đường bộ tổng quan.
Tóm tắt

Mục tiêu: Đánh giá tổng quan các hình thái tổn thương giải phẫu bệnh của dập não do tai nạn giao thông đường bộ.

Phương pháp: Nghiên cứu áp dụng phương pháp tổng quan luận điểm. Chiến lược tìm kiếm các bài báo khoa học trên thư viện PubMed và Google Scholar.Các bài báo toàn văn đã được tìm và được sàng lọc dựa trên hướng dẫn PRISMA-ScR, có 10 bài xuất bản trong khoảng thời gian từ năm 2014 tới 2024 được lựa chọn đưa vào tổng hợp.

Kết quả: Các loại tổn thương dập não bao gồm: tổn thương nguyên phát, tổn thương thư phát, tổn thương khu trú, tổn thương lan toả, tổn thương đối xứng. Hình ảnh mô bệnh học của tổn thương dập não đa dạng: tổn thương thành ổ sau CTSN kín, tổn thương não sau CTSN hở, Tổn thương màng não sau CTSN, tổn thương da vùng đầu, tổn thương sợi trục.

Kết luận: Với bác sỹ Pháp Y, ngoài nhận biết tổn thương trên đại thể cần biết và hiểu được tổn thương trên vi thể có vậy mới có cái nhìn toàn diện về chấn thương sọ não nói chung, dập não nói riêng đặc biệt trong đánh giá thời gian tổn thương.

Tài liệu tham khảo
[1]
World Health Organization. Despite notable progress, road safety remains urgent global issue, https://www.who.int/news/item/13-12-2023-despite-notable-progress-road-safety-remains-urgent-global-issue, 2023. Accessed June14. Google Scholar
[2]
World Health Organization. Road traffic injuries, https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/road-traffic-injuries, 2023. Accessed June14. Google Scholar
[3]
Cục Quản lý Môi trường y tế-Bộ Y tế. Thực trạng tử vong do tai nạn giao thông được ghi nhận thông qua hệ thống của ngành y tế, https://mt.gov.vn/Images/editor/files/XUAN%20NGUYEN/Nam%202023/QUY%20IV/Bai%20NCKH%20ATGT%202023/Bai%2042%20Trang%20341-348.pdf, 2023. Accessed June14. Google Scholar
[4]
M. J. McGinn and J. T. Povlishock. Pathophysiology of Traumatic Brain Injury. Neurosurg Clin N Am, 2016, 27(4): 397-407. Google Scholar
[5]
J. E. Pellot and O. De Jesus. Cerebral Contusion. StatPearls Publishing, 2024, Treasure Island (FL) ineligible companies. Disclosure: Orlando De Jesus declares no relevant financial relationships with ineligible companies., Google Scholar
[6]
D. Y. Chen, P. F. Wu, X. Y. Zhu và cộng sự. Risk factors and predictive model of cerebral edema after road traffic accidents-related traumatic brain injury. Chin J Traumatol, 2024, 27(3): 153-162. Google Scholar
[7]
R. Wang, D. X. Yang, J. Ding và cộng sự. Classification, risk factors, and outcomes of patients with progressive hemorrhagic injury after traumatic brain injury. BMC Neurol, 2023, 23(1): 68. Google Scholar
[8]
Ahmed Negida, Zoe Teton, Brittany Stedelin và cộng sự. Determining the global outcomes of traumatic brain injury in low-, middle-and high-income countries: a prospective, global neurosurgery, multicenter cohort study (Global NeuroSurg 1 Study Protocol). Journal of Surgical Protocols and Research Methodologies, 2021, 2021(1): snab002. Google Scholar
[9]
Si Yun Ng and Alan Yiu Wah Lee. Traumatic Brain Injuries: Pathophysiology and Potential Therapeutic Targets. Front Cell Neurosci, 2019, 13(528. Google Scholar
[10]
P. Rahaman and M. R. Del Bigio. Histology of Brain Trauma and Hypoxia-Ischemia. Acad Forensic Pathol, 2018, 8(3): 539-554. Google Scholar
[11]
S. Gupta, K. Klaric, N. Sam và cộng sự. Impact of helmet use on traumatic brain injury from road traffic accidents in Cambodia. Traffic Inj Prev, 2018, 19(1): 66-70. Google Scholar
[12]
Lưu Sỹ Hùng. Nghiên cứu đặc điểm hình thái vỡ xương sọ do tai nạn giao thông đường bộ qua giám định pháp y. Tạp chí Khoa học ĐHQGHN: Khoa học Y Dược, tập, 2017, 33(70-74. Google Scholar
[13]
N. Davceva, A. Sivevski and N. Basheska. Traumatic axonal injury, a clinical-pathological correlation. J Forensic Leg Med, 2017, 48(35-40. Google Scholar
[14]
R. C. Vieira, W. S. Paiva, D. V. de Oliveira và cộng sự. Diffuse Axonal Injury: Epidemiology, Outcome and Associated Risk Factors. Front Neurol, 2016, 7(178. Google Scholar
[15]
Trịnh Xuân Hà. Nghiên cứu hình thái học của tổn thương dập não do tai nạn giao thông đường bộ qua giám định y pháp. Tạp chí Y học Quân sự, 2015, 357(18-21. Google Scholar
[16]
NICULESCU I.T. Anatomia patologiă a sistemulai nervos central după traumatisme craniocerebrale, Bản dịch của Nguyễn Phúc Cương. Morfopatologia sistemului nervos, 1957, 653-679. Google Scholar
[17]
Louis Bathe Rawling. The surgery of the skull and brain. H. Frowde, 1912, Google Scholar
[18]
H. Adams, D. E. Mitchell, D. I. Graham và cộng sự. Diffuse brain damage of immediate impact type. Its relationship to 'primary brain-stem damage' in head injury. Brain, 1977, 100(3): 489-502. Google Scholar
[19]
J. H. Adams, D. I. Graham, L. S. Murray và cộng sự. Diffuse axonal injury due to nonmissile head injury in humans: an analysis of 45 cases. Ann Neurol, 1982, 12(6): 557-563. Google Scholar
[20]
J. H. Adams, D. Doyle, I. Ford và cộng sự. Diffuse axonal injury in head injury: definition, diagnosis and grading. Histopathology, 1989, 15(1): 49-59. Google Scholar