Bài báo khoa học Tập 65 Số 6 30/10/2024

7. SỰ PHÂN BỐ CÁC CHỈ ĐIỂM CHỈ ĐIỂM GEN LIÊN QUAN KHÁNG THUỐC CỦA Plasmodium falciparum TẠI BỐN TỈNH TÂY NGUYÊN (2019-2021)

Nguyễn Thị Minh Trinh1,2, Lê Thị Hạnh Diệu3,4, Nguyễn Thị Liên Hạnh1,2, Nguyễn Thu Hương5,6, Nguyễn Xuân Xã3,4, Huỳnh Hồng Quang1,2
1 Institute of Malariology, Parasitology, Entomology Quy Nhon
2 Viện Sốt rét – Ký sinh trùng – Côn trùng Quy Nhơn
3 National Institute of Malariology, Parasitology, and Entomology
4 Viện Sốt rét – Ký sinh trùng – Côn trùng Trung ương
5 Hanoi University of Public Health
6 Trường Đại học Y tế công cộng
Tác giả liên hệ: nguyenminhtrinh1983@gmail.com
DOI: 10.52163/yhc.v65i6.1567
17 Lượt xem
13 Lượt tải xuống
Tóm tắt

Mục tiêu: Xác định các chỉ điểm phân tử liên quan kháng thuốc trên quần thể P. falciparum tại bốn tỉnh Tây Nguyên

Phương pháp nghiên cứu: DNA tổng số sau khi được tách chiết được sử dụng cho các ky thuật Nested-PCR để xác định 4 loài ký sinh trùng sốt rét; PCR để thu nhận các gen K13, Exonuclease và Pfcrt; giải trình tự các đoạn gen này bằng phương pháp Sanger; và sử dụng realtime-PCR để xác định các biến thể gen plasmepsin2 và Pfmdr1.

Kết quả: Nghiên cứu phát hiện tỷ lệ cao đột biến C580Y trong P. falciparum liên quan kháng artemisinin, cùng đột biến E415G trên gen Exonuclease và biến thể plasmepsin2 liên quan kháng piperaquin. Các đột biến Pfcrt như K76T, A220S (liên quan đến kháng chloroquine), F145I (liên quan đến kháng piperaquin), và biến thể Pfmdr1 (liên quan đến kháng mefloquine) cũng được ghi nhận.

Kết luận: Nghiên cứu đã xác định được các đột biến gen K13 liên quan đến kháng artemisinin, đột biến E415G trên gen Exonuclease liên quan đến kháng piperaquin, các đột biến trên gen Pfcrt liên quan đến kháng chloroquine, cùng với các biến thể plasmepsin2 và Pfmdr1 liên quan đến kháng piperaquin và mefloquine

Tài liệu tham khảo
[1]
Ariey F, Witkowski B, Amaratunga C, Beghain J et al., (2014). A molecular marker of artemisinin-resistant Plasmodium falciparum malaria. Nature.505:50-55. Google Scholar
[2]
Amato R, Lim P, Miotto O, Amaratunga C, Dek D, Pearson RD, Almagro-Garcia J, Neal AT, Sreng S, Suon S, Drury E, Jyothi D, Stalker J, Kwiatkowski DP, Fairhurst RM (2017). Genetic markers associated with dihydroartemisinin-piperaquine failure in Plasmodium falciparum malaria in Cambodia: A genotype-phenotype association study. Lancet Infect Dis 17:164–173. Google Scholar
[3]
Witkowski B., Duru V., Khim N., et al (2017). A surrogate marker of piperaquine-resistant Plasmodium falciparum malaria: A phenotype-genotype association study. Lancet Infect Dis, 17 (2):174-183. Google Scholar
[4]
WHO (2022), "World malaria report 2022, Geneve, Switzerland". Google Scholar