(untitled) (Vietnam Journal of Community Medicine, 2026)
1) Cơ chế phân tử và tế bào của rối loạn chuyển hóa lipid có thể bao gồm các đột biến gen, thiếu hụt enzyme, biến đổi sau dịch mã, rối loạn chức năng ty thể và sự mất cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột. 2) Cơ chế phân tử và tế bào của xơ vữa động mạch có thể gồm rối loạn lipid và lipoprotein. Nồng độ TC và LDL-C tăng làm tăng sự hình thành mảng bám, trong khi HDL giảm có thể làm nặng thêm tình trạng viêm và stress oxy hóa. 3) Các dấu ấn sinh học của rối loạn chuyển hóa lipid chính gồm cholesterol toàn phần (TC), triglyceride (TG), HDL-C, LDL-C, non-HDL-C, log (TG/LDL-C) và tỷ lệ LDL-C/HDL-C. 4) Các chiến lược điều trị rối loạn chuyển hóa lipid bao gồm thay đổi lối sống như thay đổi chế độ ăn uống, tập thể dục thường xuyên, giảm cân và cai thuốc lá; các loại thuốc như statin, fibrate, thuốc gắn acid mật, niacin, acid béo omega-3 và các thuốc ức chế proprotein convertase subtilisin/kexin loại 9 (các thuốc ức chế PCSK9).