Articles Vol. 64 No. CD 5 -Nghiên cứu khoa học 24/07/2024

SPECIES COMPOSITION, DISTRIBUTION OF ANOPHELES MOSQUITO AND ANOPHELES DIRUS BITING ACTIVITY AT EA SO NATURE RESERVE, EA SO COMMUNE, EA KAR DISTRICT, DAK LAK PROVINCE, 2020-2021

Pham Van Quang1,2, Hoang Dinh Canh1,2, Tran Thanh Duong1,2, Nguyen Van Dung1,2
1 National Institute of Malariology - Parasitology - Entomology
2 Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương
Corresponding author: phamquangk52a@gmail.com
DOI: 10.52163/yhc.v64i4.707
16 Views
0 Downloads
Keywords
Malaria, species composition, An. dirus, biting activity.
Abstract

Objectives: To find out the Anopheles species composition, distribution and human-biting activities
of malaria vectors in three habitats, the residential area, the forest edge and the deep forest at Ea So
nature reserve in Ea So commune, Ea Ka district, Dak Lak province
Subjects and methods: Anopheles mosquitoes were collected by routine methods of the National
Institute of Malaria - Parasitology - Entomology (2011) in June and November 2020 and May and
November 2021.
Results: A total of 13 species of Anopheles mosquitoes were collected in three habitats, including a
residential area, forest edge, and deep forest at Ea So nature reserve, Ea So commune. An. dirus was
collected at the forest edge and in the deep forest accounting for 2.42% and 97,58%, respectively,
and An. dirus was not captured in the residential area. Only one An. minimus specimen was caught in
the deep forest, accounting for 100%. The bitting time of An. dirus from 17h to 4h in the morning of
the following day. Biting activity of An. dirus began very early from 17h-18h, peaking early between
18h-19h or 22h-23h. After 24h, the density of biting mosquitoes was low.
Conclusions: An. dirus was collected in the deep forest habitat with high density in the rainy season
and at the begining of the dry season. Biting activity of An. dirus began early, so it is necessary to
recommend that forest-goers to use personal protection measures such as mosquito repellent cream,
and mosquito coils... from early to protect from biting of this mosquito species.

References
[1]
Nguyễn Văn Dũng, Danh mục các loài muỗi ở Google Scholar
[2]
việt nam, Hội nghị khoa học toàn quốc về sinh Google Scholar
[3]
thái và tài nguyên sinh vật lần thứ 6, 2015. Google Scholar
[4]
Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung Google Scholar
[5]
ương, Cẩm nang kỹ thuật phòng chống bệnh sốt Google Scholar
[6]
rét, Nhà xuất bản Y học, tr. 144 – 173, 2011.233 Google Scholar
[7]
Bùi Lê Duy, Trần Thanh Dương, Nguyễn Quang Google Scholar
[8]
Thiều & cs, Thành phần loài Anopheles theo Google Scholar
[9]
sinh cảnh và hoạt động đốt mồi của véc tơ chính Google Scholar
[10]
An. dirus tại vườn quốc gia Bù Gia Mập, Tạp chí Google Scholar
[11]
Phòng chống bệnh sốt rét và các bệnh ký sinh Google Scholar
[12]
trùng, tập 1 (121), tr. 3 – 9, 2021. Google Scholar
[13]
Trần Thanh Dương, Trương Trung Kiên, Nguyễn Google Scholar
[14]
Quí Anh & cs, “Giám sát can thiệp điểm nóng sốt Google Scholar
[15]
rét tại xã Ia Nan, huyện Đức Cơ, tỉnh Gia Lai”, Google Scholar
[16]
Tạp chí Phòng chống bệnh sốt rét và các bệnh ký Google Scholar
[17]
sinh trùng, tập 1 (109), tr. 13 – 20, 2019. Google Scholar
[18]
Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung Google Scholar
[19]
ương, Báo cáo tổng kết công tác năm 2020, Google Scholar
[20]
Báo cáo số 89/BC-VSR ngày 26 tháng 1 năm Google Scholar
[21]
, 2021. Google Scholar
[22]
Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung Google Scholar
[23]
ương, Bảng định loại muỗi Anopheles ở Việt Google Scholar
[24]
Nam, Nhà Xuất bản Y Học, 2008. Google Scholar
[25]
Nguyễn Xuân Quang, Nghiên cứu muỗi Google Scholar
[26]
Anopheles (Diptera: Culicidae) và thử nghiệm Google Scholar
[27]
biện pháp phòng chống tại vườn quốc gia Chư Google Scholar
[28]
Mom Ray (Kon Tum), vườn quốc gia Kon Ka Google Scholar
[29]
Kinh (Gia Lai) và khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô Google Scholar
[30]
(Đắk Lắk), Luận văn tiến sĩ, Viện Sinh thái và Google Scholar
[31]
Tài nguyên sinh vật, 2012. Google Scholar
[32]
Bùi Lê Duy, Nguyễn Thị Anh, Nguyễn Trần Google Scholar
[33]
Bích Diệp, Báo cáo giám sát véc tơ sốt rét tại xã Google Scholar
[34]
Ea Sô, Đắk Lắk, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Google Scholar
[35]
Côn trùng Trung ương, 2019. Google Scholar
[36]
Nguyễn xuân Quang, Triệu Nguyên Trung, Google Scholar
[37]
Nguyễn Văn Chương, Véc tơ sốt rét tại các khu Google Scholar
[38]
vực thuỷ điện, thủy lợi của tỉnh Gia Lai, từ năm Google Scholar
[39]
-2016, Báo cáo khoa học hội nghị Côn trùng Google Scholar
[40]
học Quốc gia lần thứ 9, tr. 940-945, 2017. Google Scholar
[41]
Sidavong B, Vythilingam I, Phetsouvanh R et Google Scholar
[42]
al., “Malaria transmission by Anopheles dirus Google Scholar
[43]
in Attapeu province, Lao PDR”, Southeast Google Scholar
[44]
Asian J Trop Med Public Health, 25(2), pp. 309 Google Scholar
[45]
- 315, 2004. Google Scholar
[46]
Tananchai C, Tisgratog R, Juntarajumnong W Google Scholar
[47]
et al., “Species diversity and biting activity of Google Scholar
[48]
Anopheles dirus and Anopheles baimaii (Diptera: Google Scholar
[49]
Culicidae) in a malaria prone area of Western Google Scholar
[50]
Thailand”, Parasites & Vectors, 5:211, 2012. Google Scholar
[51]
Vũ Việt Hưng, Nghiên cứu thành phần loài, Google Scholar
[52]
phân bố, tập tính, vai trò truyền sốt rét của muỗi Google Scholar
[53]
Anopheles và hiệu lực của kem xua, hương xua Google Scholar
[54]
diệt muỗi NIMPE tại huyện Đồng Xuân, tỉnh Google Scholar
[55]
Phú Yên, 2017 - 2019, Luận án Tiến sĩ Sinh học, Google Scholar
[56]
Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung Google Scholar
[57]
ương, 125 tr, 2020. Google Scholar