Đặt vấn đề: Đau cột sống thắt lưng mạn tính (CLBP) và thoái hóa khớp gối (OA) là hai bệnh cơ xương khớp phổ biến ở người cao tuổi, thường đồng mắc và tạo gánh nặng đau đớn, tàn tật. Tuy nhiên, tại Việt Nam, bằng chứng về mức độ đau và các yếu tố liên quan ở nhóm bệnh nhân này còn hạn chế.
Mục tiêu: Mô tả mức độ đau và tìm hiểu một số yếu tố liên quan ở người cao tuổi có đồng thời CLBP và OA.
Phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 88 bệnh nhân ≥60 tuổi được chẩn đoán đồng thời CLBP và OA tại Bệnh viện Đa khoa Thái Bình. Mức độ đau được đánh giá bằng Thang điểm cường độ đau dạng nhìn (Visual Analogue Scale - VAS); các đặc điểm nhân khẩu, lâm sàng và nhân trắc được thu thập. Phân tích hồi quy logistic đa biến được sử dụng để xác định các yếu tố liên quan đến đau dữ dội (VAS ≥7).
Kết quả: Tuổi trung bình của đối tượng là 69,5±5,2; nữ giới chiếm 78,4%. Tỷ lệ đau dữ dội ở nhóm nghiên cứu là 75,0%; Phần lớn ở giai đoạn thoái hóa khớp gối nặng (Kellgren-Lawrence độ 3–4, chiếm 75,3%). Phân tích đa biến cho thấy tuổi >70 là yếu tố dự báo độc lập mạnh mẽ nhất cho đau dữ dội (AOR=9,0; KTC 95%: 2,4–33,6). Một số yếu tố như nghề nghiệp nông dân, giới tính nữ và BMI bất thường có liên quan trong phân tích đơn biến nhưng không còn ý nghĩa khi hiệu chỉnh đa biến.
Kết luận: Đau dữ dội là tình trạng phổ biến và nghiêm trọng ở người cao tuổi đồng mắc CLBP và OA, trong đó tuổi cao là yếu tố nguy cơ chính. Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sàng lọc sớm và quản lý nhóm bệnh nhân này, đặc biệt ở những người ≥70 tuổi, nhằm cải thiện kiểm soát đau và nâng cao chất lượng cuộc sống.