KẾT HỢP XƯƠNG GÃY DUPUYTREN VÀ XU THẾ MỚI HIỆN NAY TRONG ĐIỀU TRỊ TỔN THƯƠNG KHỚP CHÀY - MÁC DƯỚI CỔ CHÂN

Nguyễn MInh Hoàng1, Nguyễn Trọng Nghĩa2
1 Bộ môn Ngoại, Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam
2 Bệnh viện Đa khoa Hà Đông

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Tổng hợp các bằng chứng cập nhật về nguyên tắc kết hợp xương gãy Dupuytren và những thay đổi quan trọng trong quan niệm, chỉ định và kỹ thuật điều trị tổn thương khớp chày - mác dưới cổ chân, tập trung vào vai trò của cắt lớp vi tính, mảnh mắt cá sau, cố định động bằng hệ thống chỉ - nút và sửa chữa dây chằng delta. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Bài tổng quan tường thuật. Tài liệu được lựa chọn chủ yếu từ PubMed và các nguồn toàn văn mở, ưu tiên các tổng quan hệ thống, phân tích gộp, thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng, nghiên cứu cơ sinh học và các nghiên cứu lâm sàng có giá trị thực hành cao. Nội dung tổng hợp dựa trên 8 tài liệu cốt lõi được chọn lọc, chủ yếu công bố trong giai đoạn 2018 đến tháng 3 năm 2026. Nội dung tổng hợp tập trung vào các thay đổi chính trong nhận thức tổn thương, vai trò của chẩn đoán hình ảnh hiện đại và xu hướng lựa chọn phương pháp cố định. Kết quả: Quan niệm điều trị hiện đại đã chuyển từ cố định xương mác đơn thuần sang phục hồi toàn diện tính vững của phức hợp cổ chân. Cắt lớp vi tính ngày càng giữ vai trò nền tảng trong đánh giá hình thái mảnh mắt cá sau, mức độ bước khớp và chất lượng nắn chỉnh khớp chày - mác dưới. Chỉ định cố định mắt cá sau hiện không còn chủ yếu dựa vào tỷ lệ diện khớp, mà dựa nhiều hơn vào hình thái mảnh gãy, mức độ di lệch và vai trò cơ học của mảnh gãy trong phục hồi độ vững cổ chân. Cố định động bằng hệ thống chỉ - nút có xu hướng cải thiện kết quả chức năng và giảm biến chứng liên quan đến dụng cụ so với vít khớp chày - mác dưới ở nhiều nghiên cứu gần đây, tuy nhiên hiệu quả lâm sàng vẫn cần được cá thể hóa. Sửa chữa dây chằng delta trong các trường hợp còn mất vững mặt trong sau cố định xương có thể góp phần làm giảm tỷ lệ nắn lệch còn sót. Kết luận: Gãy Dupuytren cần được nhìn nhận như một tổn thương mất vững phức hợp của cổ chân. Chiến lược điều trị tối ưu hiện nay là phục hồi giải phẫu xương mác, đánh giá chủ động mảnh mắt cá sau bằng cắt lớp vi tính, lựa chọn phương pháp cố định khớp chày - mác dưới phù hợp giữa vít và hệ thống chỉ - nút, đồng thời cân nhắc xử trí tổn thương cột trong theo từng trường hợp cụ thể.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Baumbach SF, Herterich V, Damblemont A, Hieber F, Böcker W, Polzer H. Open reduction and internal fixation of the posterior malleolus fragment frequently restores syndesmotic stability. Injury. 2019;50(2):564-570.
2. Cho T, Yan HR, Uematsu M, Harter C, Liu J. Syndesmotic screw fixation versus suture button versus tibiotalocalcaneal nail treatment in syndesmotic ankle fractures: a meta-analysis. Foot Ankle Spec. 2025;19386400251318965.
3. Migliorini F, et al. Better outcomes using suture button compared to screw fixation in talofibular syndesmotic injuries of the ankle: a level I evidence-based meta-analysis. Arch Orthop Trauma Surg. 2024;144(6):2641-2653.
4. Mohamed A, Fuad M, et al. Posterior malleolar fractures: from the “forgotten fragment” to modern concepts in management. Cureus. 2025.
5. Nieuwenkamp CL, Tausendfreund J, Schepers T. Suture button versus syndesmotic screw fixation in acute ankle fractures with syndesmotic injury: an umbrella review of functional outcomes and clinical relevance based on the minimal clinically important difference. Injury. 2026;57(3):113054.
6. Sogard O, McDonald J, Waters ME, Lee W. The clinical outcome comparison between trans-syndesmotic fixation and anatomic deltoid ligament repair in unstable ankle fractures with medial clear space widening: a systematic review and meta-analysis. Foot Ankle Surg. 2025;31(2):95-104.
7. Xu B, Lin B, et al. Comparison of suture button and syndesmotic screw for ankle syndesmotic injuries: a meta-analysis of randomized controlled trials. Orthop J Sports Med. 2023;11(1).
8. Andersen MR, Frihagen F, Hellund JC, Madsen JE, Figved W. Randomized trial comparing suture button with single syndesmotic screw for syndesmotic injury. J Bone Joint Surg Am. 2018;100(1):2-12.