NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM NHIỄM SÁN LÁ NHỎ VÀ XÁC ĐỊNH TRƯỜNG HỢP NHIỄM Clonorchis sinensis LẦN ĐẦU ĐƯỢC PHÁT HIỆN TẠI TỈNH QUẢNG TRỊ BẰNG HÌNH THÁI HỌC VÀ SINH HỌC PHÂN TỬ

Trần Bình Trọng1, Nguyễn Hữu Giáo1, Nguyễn Thị Dung1, Phan Thị Thu Hà1, Nguyễn Thị Thanh Trầm1, Đào Thị Thu Giang1, Nguyễn Thị Minh Trinh1, Nguyễn Thị Liên Hạnh1, Lê Thị Hạnh Diệu1
1 Viện Sốt rét-KST-CT Quy Nhơn

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu xác định một số đặc điểm nhiễm sán lá  nhỏ tại các xã vùng Lìa tỉnh Quảng Trị và xác định loài sán lá gan nhỏ Clonorchis sinensis bằng hình thái học và sinh học phân tử.


Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang được tiến hành trên 402 người từ 2 tuổi trở lên tại xã Lìa và xã A Dơi tỉnh Quảng Trị, bằng phương pháp xét nghiệm phân Kato-Kazt và thu hồi sán trong phân bằng phương pháp đãi phân.


Kết quả: Tỷ lệ nhiễm sán lá nhỏ 29,60%, trong đó xã A Dơi 32,00%, xã Lìa 27,23%, thu thập được một số sán lá nhỏ qua định loại hình thái học và sinh học phân tử xác định sự xuất hiện đầu tiên sán lá gan nhỏ Clonorchis sinensis tại xã A Dơi, Quảng Trị.


Kết luận: Xác định được tỷ lệ nhiễm sán lá nhỏ trong cộng đồng người dân tại các xã vùng Lìa, tỉnh Quảng Trị, nhóm tuổi nhiễm chiếm tỷ lệ cao là nhóm tuổi lao động >20 tuổi. Xác định sự hiện diện loài sán lá gan nhỏ Clonorchis sinensis đầu tiên tại tỉnh Quảng Trị.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

[1] Nguyễn Văn Đề, Lê Khánh Thuận, sán lá gan, NXB Y học Hà Nội, 2004 trang 145.
[2] Đỗ Trung Dũng, Nguyễn Văn Đề, Trần Thanh Dương và cộng sự (2013). Một số đặc điểm hình thái học và xác định loài sán lá ruột nhỏ Stellantchasmus falcatus và Echinochasmus japonicus sử dụng chỉ thị 28S Ribosome. Tạp chí phòng chống bệnh sốt rét và các bệnh ký sinh trùng, số 6, 2013, 51-56.
[3] Phạm Thị Hà Trang, Trương văn hạnh, Hoàng Đình Cảnh và CS (2024), Thực trạng và một số yếu tố liên quan đến nhiễm sán lá gan nhỏ Clonorchis sinensis trên người tại xã Yên Lộc, huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình (2018-2020), Tạp chí Y học Việt Nam, Tập 538 số 2 (1859-1868), trang 154-157.
[4] Bộ Y tế (2022), Quyết định 1172/QĐ-BYT, ngày13 tháng 5 năm 2022 của Bộ trưởng Bộ Y tế, Về việc ban hành Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và phòng bệnh sán lá gan nhỏ.
[5] Nguyễn Thị Lê (1995), Danh mục những loài sán lá (Trematoda) ký sinh ở chim và thú ở Việt Nam. NXB Khoa học - Kỹ thuật, Hà Nội, năm 1995.
[6] Le TH, Van De N, Blair D, Sithithaworn P & McManus DP (2006). Clonorchis sinensis and Opisthorchis viverrini: development of a mitochondrial-based multiplex PCR for their identification and discrimination, Experimental Parasitology 112(2):109-114. doi:10.1016.
[7] Nguyễn Quang Thiều, Đỗ Trung Dũng và Hoàng Quang Vinh (2023), Thực trạng nhiễm sán lá gan lớn trên người và một số yếu tố liên quan tại hai tỉnh Phú Yên và Yên Bái năm 2020, Tạp chí phòng chống sốt rét và các bệnh ký sinh trùng 131, tr. 21-29.
[8] Nguyễn Quang Thiều, Khổng Minh Quang, Hoàng Quang Vinh và CS (2025), Một số yếu tố liên quan đến nhiễm sán lá gan nhỏ tại huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái, Tạp chí Y học cộng đồng, số 3 năm 2025, trang 1-7.
[9] Ngô Thị Hương, Lê Thanh Hoà, Triệu Nguyên Trung, Bùi văn Tuấn (2011), Giám định loài sán lá gan nhỏ Opisthorchis viverrini ở Bình Định và Phú Yên bằng chỉ thị di truyền hệ gen ty thể, Tạp chí Y học thực hành số 796/2011, trang 205-210.