GIÁ TRỊ TIÊN LƯỢNG CỦA ĐIỂM SUY DẠ DÀY - RUỘT Ở BỆNH NHÂN VIÊM TỤY CẤP ĐƯỢC ĐIỀU TRỊ TẠI TRUNG TÂM HỒI SỨC TÍCH CỰC, BỆNH VIỆN BẠCH MAI
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Nhận xét giá trị tiên lượng của suy dạ dày - ruột thông qua thang điểm GIF đối với bệnh nhân viêm tụy cấp nặng điều trị tại Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bạch Mai.
Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu quan sát được thực hiện trên 96 bệnh nhân viêm tụy cấp tại Trung tâm Hồi sức Tích cực, Bệnh viện Bạch Mai. Điểm GIF được đánh giá hằng ngày trong 3 ngày đầu. Các kết cục theo dõi bao gồm tử vong trong 28 ngày và số ngày nằm hồi sức. Phân tích hồi quy logistic được sử dụng để đánh giá tiên lượng tử vong và hồi quy Cox được sử dụng để đánh giá thời gian hồi phục tại hồi sức, sau khi hiệu chỉnh cho các yếu tố nền như tuổi và điểm Marshall.
Kết quả: Nghiên cứu gồm 96 bệnh nhân (81,3% nam, tuổi trung bình 46,1 ± 11,8), chủ yếu là viêm tụy cấp nặng (87,5%). Tỷ lệ tử vong 28 ngày là 7,3% và thời gian nằm hồi sức trung bình là 13,5 ± 10,3 ngày. Kết quả cho thấy điểm GIF trung bình 3 ngày là yếu tố tiên lượng có ý nghĩa thống kê đối với thời gian hồi phục tại trung tâm hồi sức tích cực (HR = 0,49; KTC 95%: 0,36-0,66; p < 0,001). Đối với tiên lượng tử vong, điểm GIF trung bình 3 ngày có mối liên quan trong phân tích đơn biến (OR = 4,62, p = 0,041) và có khả năng phân biệt ở mức chấp nhận được (AUC = 0,735, p = 0,039). Tuy nhiên, khi đặt cạnh các thang điểm khác, kết quả cho thấy khả năng tiên lượng tử vong của điểm SOFA (AUC = 0,94, KTC 95%: 0,86-1,0, p < 0,001) và Marshall (AUC = 0,893, KTC 95%: 0,78-1,0, p = 0,001) là tốt hơn so với điểm GIF.
Kết luận: Điểm GIF trung bình 3 ngày đầu là một yếu tố tiên lượng có giá trị đối với thời gian hồi phục của bệnh nhân viêm tụy cấp nặng tại trung tâm hồi sức tích cực. Tuy nhiên, vai trò tiên lượng tử vong độc lập của điểm GIF còn hạn chế so với các thang điểm đánh giá suy đa tạng toàn thân như SOFA và Marshall. Do đó, nên kết hợp theo dõi điểm GIF cùng với các thang điểm suy đa tạng để có đánh giá tiên lượng toàn diện hơn.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Viêm tụy cấp, suy dạ dày - ruột, thang điểm GIF, tiên lượng, tử vong, trung tâm hồi sức.
Tài liệu tham khảo
[2] Trikudanathan G, Wolbrink D.R.J, Santvoort H.C et al. Current concepts in severe acute and necrotizing pancreatitis: an evidence-based approach. Gastroenterology, 2019, 156 (7): 1994-2007.
[3] Mofidi R, Duff M.D, Wigmore S.J et al. Association between early systemic inflammatory response, severity of multiorgan dysfunction and death in acute pancreatitis. Br J Surg, 2006, 93 (6): 738-744.
[4] Klingensmith J.N, Coopersmith C.M. The gut as the Motor of Multiple Organ Dysfunction in Critical Illness. Crit Care Clin, 2016, 32 (2): 203-212.
[5] Deitch E.A, Winterton J, Li M et al. The gut as a portal of entry for bacteremia. Role of protein malnutrition. Ann Surg, 1987, 205 (6): 681-692.
[6] Ammori B.J. Role of the gut in the course of severe acute pancreatitis. Journal of the Pancreas, 2003, 26 (2): 122-129.
[7] Reintam A, Parm P, Kitus R et al. Gastrointestinal failure score in critically ill patients: a prospective observational study. Crit Care, 2008, 12 (4): R90.
[8] Sun J.K, Li W.Q, Ni H.B et al. Modified gastrointestinal failure score for patients with severe acute pancreatitis. Spinger, 2013, 43 (5): 506-513.
[9] Reintam A, Parm P, Redlich U et al. Gastrointestinal failure in intensive care: a retrospective clinical study in three different intensive care units in Germany and Estonia. Critical Care, 2006, 22, 6: 19.
[10] Agarwala R, Rana S.S, Sharma R et al. Gastrointestinal failure is a predictor of poor outcome in patients with acute pancreatitis. Digestive Diseases and Sciences, 2020, 65 (8): 2419-2426.
[11] Ding L, Chen H.Y, Wang J.Y et al. Severity of acute gastrointestinal injury grade is a good predictor of mortality in critically ill patients with acute pancreatitis. World Journal of Gastroenterology, 2020, 26 (5): 514-523.
[12] Reintam A, Padar M, Mandul M et al. Development of the gastrointestinal dysfunction score (GIDS) for critically ill patients - a prospective multicenter observational study (iSOFA study). Clinical Nutrition, 2021, 40 (8): 4932-4940.
[13] Shen C, Wang X, Xiao Y.Y et al. Comparing gastrointestinal dysfunction score and acute gastrointestinal injury grade for predicting short-term mortality in critically ill patients. World Journal of Gastroenterology, 2024, 30 (42): 4523-4531.