Bài báo khoa học Tập 67 Số 1 15/01/2026

CẢI THIỆN KHẢ NĂNG NUỐT THEO THANG ĐIỂM GUSS VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NGƯỜI BỆNH PARKINSON SAU PHỤC HỒI CHỨC NĂNG TẠI BỆNH VIỆN LÃO KHOA TRUNG ƯƠNG

Nguyễn Thị Tân Uyên1,2, Nguyễn Hoài Nam1,2,3,4, Kim Anh Tùng5,6
1 Hanoi Medical University
2 Trường Đại học Y Hà Nội
3 Hanoi Rehabilitation Hospital
4 Bệnh viện Phục hồi chức năng Hà Nội
5 National Geriatric Hospital
6 Bệnh viện Lão khoa Trung ương
DOI: 10.52163/yhc.v67i1.4172
21 Lượt xem
17 Lượt tải xuống
Từ khóa
Bệnh Parkinson, rối loạn nuốt, phục hồi chức năng nuốt, thang điểm GUSS, phục hồi chức năng thần kinh.
Tóm tắt

Mục tiêu: Nghiên cứu nhằm đánh giá sự cải thiện khả năng nuốt theo thang điểm GUSS và các yếu tố liên quan ở người bệnh Parkinson sau can thiệp phục hồi chức năng.

Đối tượng: 35 người bệnh Parkinson được điều trị tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương từ tháng 9/2024 đến tháng 9/2025.

Phương pháp: Nghiên cứu can thiệp không đối chứng; người bệnh được lượng giá khả năng nuốt theo thang điểm GUSS trước và sau chương trình phục hồi chức năng rối loạn nuốt. Can thiệp gồm các bài tập chức năng miệng-họng, kỹ thuật nuốt an toàn và tư thế ăn uống, được hướng dẫn và giám sát bởi bác sĩ và kỹ thuật viên phục hồi chức năng.

Kết quả: Điểm GUSS trung bình tăng từ 12,97 ± 3,95 lên 14,31 ± 3,93, mức cải thiện trung bình 1,34 điểm (p < 0,001). Không ghi nhận sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa các nhóm tuổi, giới, mức độ bệnh và thời gian mắc bệnh.

Kết luận: Sau 3 tuần can thiệp phục hồi chức năng giúp cải thiện rõ rệt khả năng nuốt và an toàn ăn uống ở người bệnh Parkinson, cho thấy hiệu quả lâm sàng và tính ứng dụng cao.

Tài liệu tham khảo
[1]
Yoon S.Y. Update on Parkinson’s Disease Rehabilitation. Brain Neurorehabil, 2022, 15 (2): e15.10.18393/bnr.2022.15.2.e15. Google Scholar
[2]
Zhou Z.D, Yi L.X, Wang D.Q, Lim T.M, Tan E.K. Role of dopamine in the pathophysiology of Parkinson’s disease. Translational Neurodegeneration, 2023,12 (1): 44. 10.1186/s40035-023-00369-y. Google Scholar
[3]
Takizawa C, Gemmell E, Kenworthy J, Speyer R.A systematic review of the prevalence of oropharyngeal dysphagia in stroke, Parkinson’s disease, Alzheimer’s disease, head injury, and pneumonia. Dysphagia, 2016, 31 (3): 434-441. 10.1007/s00455-016-9714-y. Google Scholar
[4]
Kalf J.G, de Swart B.J.M, Bloem B.R, Munneke M. Prevalence of oropharyngeal dysphagia in Parkinson’s disease: a meta-analysis. Parkinsonism Relat Disord, 2012, 18 (4): 311-315. 10.1016/j. N.T. Tan Uyen et al. / Vietnam Journal of Community Medicine, Vol. 67, No. 1, 210-215215 parkreldis.2011.10.011. Google Scholar
[5]
Lee Y.H, Song G.G. All-cause and cause-specific mortality in Parkinson’s disease: A meta-analysis. neuroepidemiology. Neuroepidemiology, 2025:1-12. https://doi.org/10.1159/000546136. Google Scholar
[6]
Heijnen B.J, Speyer R, Baijens L.W.J, Bogaardt H.C.A. Neuromuscular electrical stimulation versus traditional therapy in patients with Parkinson’s disease and oropharyngeal dysphagia: Effects on quality of life. Dysphagia, 2012, 27 (3): 336-345.10.1007/s00455-012-9398-8. Google Scholar
[7]
Park J.S, Oh D.H, Hwang N.K, Lee J.H. Effects of neuromuscular electrical stimulation in patients with Parkinson’s disease and dysphagia: A randomized, single-blind, placebo-controlled trial. NeuroRehabilitation, 2018, 42 (4): 457-463. 10.3233/NRE-172425. Google Scholar
[8]
Cosentino G, Avenali M, Schindler A et al. A multinational consensus on dysphagia in Parkinson’s disease: screening, diagnosis and prognostic value. J Neurol, 2022, 269 (3): 1335-1352. 10.1007/ s00415-021-10756-9. Google Scholar
[9]
Pflug C, Bihler M, Emich K et al. Critical dysphagia is common in parkinson disease and occurs even in early stages: A prospective cohort study.Dysphagia, 2018, 33 (1): 41-50. 10.1007/s00455-017-9839-y. Google Scholar
[10]
Fabbri M, Coelho M, Abreu D et al. Dysphagia predicts poor outcome in late-stage Parkinson’s disease. Parkinsonism and Related Disorders, 2019, 64: 73-81.10.1016/j.parkreldis.2019.01.012. Google Scholar
[11]
Gugging Swallowing Screen. Accessed October 14, 2025. https://www.donau-uni.ac.at/en/university/faculties/health-medicine/departments/clinical-neurosciences-preventive-medicine/research/research-projects/guss.html Google Scholar
[12]
Frank U, Radtke J, Nienstedt J.C et al. Dysphagia screening in Parkinson’s disease. A diagnostic accuracy cross-sectional study investigating the applicability of the gugging swallowing screen (GUSS). Neurogastroenterology & Motility, 2021,33 (5): e14034. 10.1111/nmo.14034. Google Scholar
[13]
Qian K. Bedside swallowing screening and rehabilitation nursing in Parkinson’s disease. Practical Clinical Medicine Journal, 2015, 2015 (2): 14-16.https://doi.org/10.4103/0972-2327.128556. Google Scholar
[14]
Claus I, Muhle P, Suttrup J et al. Predictors of pharyngeal dysphagia in patients with Parkinson’s disease. J Parkinsons Dis, 2020, 10 (4): 1727-1735. 10.3233/JPD-202093. Google Scholar
[15]
Frank U, Radtke J, Nienstedt J.C et al. Dysphagia Screening in Parkinson’s Disease. A diagnostic accuracy cross-sectional study investigating the applicability of the Gugging Swallowing Screen (GUSS). Neurogastroenterol Motil, 2021, 33 (5):e14034. Google Scholar