ĐỘC TÍNH CẤP VÀ SỰ PHÙ HỢP TRONG ĐIỀU TRỊ DƯỚI GÓC NHÌN KẾT HỢP ĐÔNG TÂY Y CỦA CAO LỎNG TIÊU ĐỘC DƯỠNG PHU

Nguyễn Thị Phương Thảo1, Quách Thị Yến1, Nguyễn Hoàng Ngân2, Nguyễn Thị Như Quỳnh3, Nguyễn Thị Ngọc Hà1, Nguyễn Trường Nam3
1 Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam
2 Học viện Quân y
3 Đại học Phenikaa

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Độc tính cấp là tiêu chí nền tảng trong đánh giá an toàn tiền lâm sàng của các chế phẩm dược liệu. Tuy nhiên, cơ sở khoa học giải thích tính an toàn của các bài thuốc y học cổ truyền, đặc biệt các dạng phối ngũ gia giảm, vẫn còn hạn chế khi xét đến tương tác giữa các thành phần trong toàn phương. Bài tổng quan này nhằm phân tích độc tính cấp của bài thuốc Tiêu độc dưỡng phu dưới góc nhìn kết hợp giữa dược lý học hiện đại và lý luận y học cổ truyền. Các dữ liệu thực nghiệm cho thấy cao lỏng Tiêu độc dưỡng phu không gây tử vong, không xuất hiện rối loạn hành vi và chức năng sinh lý, đồng thời không xác định được LD50 ở liều tối đa dung nạp, cho thấy độ an toàn của cao lỏng trong điều kiện thử nghiệm độc tính cấp. Dưới góc độ dược lý học hiện đại, tính an toàn được đánh giá thông qua các chỉ tiêu độc tính cấp. Theo y học cổ truyền, tính an toàn được lý giải bằng nguyên tắc phối ngũ, giúp điều hòa dược tính, duy trì cân bằng khí huyết và tân dịch, hạn chế các trạng thái sinh dược độc. Sự tương đồng giữa hai cách tiếp cận cho thấy vai trò trung tâm của phối ngũ trong đảm bảo an toàn của bài thuốc ở mức độc tính cấp.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1.World Health Organization (2007). Guidelines for assessing quality, safety and efficacy of herbal medicines. Geneva: WHO.
2.Bộ Y tế (2017). Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học.
3.Chen L, Fan B, Wang F, Song Y, Wang X, Meng Y, et al. (2024). Research progress in pharmacological effects and mechanisms of Angelica sinensis against cardiovascular and cerebrovascular diseases. Molecules. 29(9):2100. doi:10.3390/molecules29092100
4.Wang L., Yang R., Yuan B., Liu Y., Liu C. (2020). The antiviral and antimicrobial activities of glycyrrhizin and its derivatives. Pharmacology & Therapeutics, 205, 107–115. doi:10.1016/j.pharmthera.2019.107442
5.Zhou X., Seto S.W., Chang D., Kiat H., Razmovski-Naumovski V., Chan K., Bensoussan A. (2016). Synergistic effects and toxicity reduction in traditional herbal medicine combinations. Journal of Ethnopharmacology, 192, 56–65. doi:10.1016/j.jep.2016.07.033.
6.Wang J., van der Heijden R., Spruit S., Hankermeier T., Chan K., van der Greef J., Wang M. (2012). Toxicity of traditional Chinese medicine and the clinical application of detoxifying compatibility. Journal of Ethnopharmacology, 140(3), 545–553. doi:10.1016/j.jep.2012.01.044.
7.Đỗ Tất Lợi (2015). Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học.
8.Viện Dược liệu (2011). Cây thuốc và động vật làm thuốc ở Việt Nam. Hà Nội: Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật.